Президенти Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон зимни ироаи паёми худ ба парлумон изҳор дошт, ки истихроҷи кӯҳии маъданҳо дар ҷумҳурӣ тайи солҳои ахир чандин баробар афзудааст.
“Ҳаҷми истеҳсол дар соҳаи истихроҷи кӯҳӣ аз 7,7 млрд сомонӣ дар соли 2020 то ба 26 млрд сомонӣ дар соли 2025 зиёд шуд, ки аз 3,4 баробар афзоиш гувоҳӣ медиҳад”, – зикр кард сарвари давлат.
Ба таъкиди ӯ, соли 1992 дар Тоҷикистон танҳо 3 навъи маъдани кӯҳӣ истеҳсол мешуд: тилло, нуқра ва хокаи сурб. Дар соли 2025 ин нишондиҳанда то 17 навъи маҳсулот зиёд шуд. Дар муқоиса бо соли 1991 истеҳсоли тилло дар ин давра 7 баробар, нуқра – 6 баробар ва хокаи сурб – 9 баробар афзуд.
Президент зикр кард, ки ҳаҷми истеҳсол дар соҳаи истихроҷи кӯҳӣ тайи 7 соли ахир 2,5 баробар афзуда, 66 млрд сомониро ташкил дод. Танҳо дар соли 2025 ҳаҷми афзоиш 22%-ро ташкил дод, ки ба гуфтаи ӯ, аз таҷдиди назаррас гувоҳӣ дода, самаранокии барномаи саноатикуннии кишварро тасдиқ месозад.
Дурнамои соҳаи истихроҷи кӯҳӣ
Ба гуфтаи раисҷумҳур, ояндаи наздик ҳаҷми истеҳсол ва истихроҷи канданиҳои фоиданок ду баробар меафзояд. Барои рушди минбаъдаи саноати истихроҷи кӯҳӣ ва коркард бо шумули занҷираи мукаммали коркарди ашёи хоми маҳаллӣ раисҷумҳур ҷалби сармоягузории дохилӣ ва хориҷиро дар ин самт пешниҳод намуд.
“Коркарди канданиҳои фоиданоки маҳаллӣ, аз ҷумла металлҳо (фулузот), инчунин рушди коркарди маҳсулоти кишоварзӣ ва рустаниҳои шифобахш муҳим мебошад”, – иброз дошт Эмомалӣ Раҳмон.
Дар суханронии худ раисҷумҳур ҳамчунин зарурати таҳияи стратегияи нави саноати истихроҷи кӯҳиро барои солҳои 2026-2030 зикр кард. Дар он тақвияти назорати давлатӣ дар истихроҷ ва коркарди канданиҳои фоиданок, беҳбуди вазъи экологӣ дар минтақаҳои истихроҷ, инчунин такмили қонунгузорӣ дар соҳаҳои истихроҷи кӯҳӣ ва коркард пешбинӣ мешавад.
Рушди саноати сабук
Ғайр аз ин, сарвари давлат ба зарурати рушди санати сабук, ки дар таъсиси ҷойҳои корӣ ва дастгирии рушди устувор нақши муҳим мебозад, таваҷҷуҳ зоҳир кард. Тоҷикистон ният дорад, соҳаҳое ба мисли нассоҷӣ, истеҳсоли пойафзол ва мебел рушд кунанд. Ин ба афзоиши ҳаҷми маҳсулот ҳам дар бозори дохилӣ ва ҳам содирот кумак карда, инчунин ба баланд бардоштани маҳсулнокӣ ва самаранокӣ дар ин соҳаҳо мусоидат мекунад.
Эмомалӣ Раҳмон таъкид дошт, ки дар 5 соли наздик, давоми солҳои 2026-2030 истеҳсоли маҳсулоти саноатӣ бо суръати на камтар аз 25% дар як сол бояд рушд кунад. Зикр шуд, ки барои рушди минбаъдаи устувори иқтисодӣ дар Тоҷикистон ҷалби сармоягузориҳои иловагӣ ва таъмини сатҳи баланди маҳсулнокӣ дар соҳаҳои гуногун муҳим аст.
