Соли 2025 қурби арзи миллии Тоҷикистон (сомонӣ) нисбат ба доллари амрикоӣ ва евро боло рафта, вале нисбат ба рубли Русия каме поин рафт.
Бино ба маълумоти Бонки миллии Тоҷикистон (БМТ), қурби расмии сомонӣ нисбат ба доллар давоми соли гузашта ба андозаи 15,4% – аз 10.9355 сомонӣ (барои 1 доллар) дар рӯзи 1-уми январи соли 2025 то 9.2470 сомонӣ дар ҳамин рӯзи соли равон боло рафт.
Қурби пули миллии Тоҷикистон нисбат ба евро дар ин давра ба миқдори 4,6% – аз 11.3828 сомонӣ (барои 1 евро) то 10.8578 сомонӣ мустаҳкам шуд.
Қурби сомонӣ нисбат ба рубли Русия ба андозаи 2,5% – аз 0.1109 сомонӣ то 0.1137 сомонӣ (барои 1 рубл) поин рафт.
Дар ҳамин ҳол, дар зарфи 9 рӯзи моҳи январ қурби ин асъор каме тағйир ёфта, рӯзи 9 январ дар сатҳи зерин қарор гиифтанд:
– 1 доллар – 9.3086 сомонӣ;
– 1 евро – 10.8706 сомонӣ;
– 1 рубл – 0.1157 сомонӣ.
Тибқи санади “Самтҳои асосии сиёсати пуливу қарзии Тоҷикистон дар соли 2026 ва давраи миёнамуҳлат”, БМТ дар давраи миёнамуҳлат сиёсати қурбиеро роҳандозӣ мекунад, ки ба реҷаи “қурби шинокунандаи танзимшаванда бидуни муайян ва эълони ҳудудҳои тағйири қурб” асос ёфтааст.
“Қурби расмии сомонӣ нисбат ба асъори хориҷӣ бар асоси талабот ва пешниҳод дар бозори дохилии асъор ва шохис (индекс)-и самарнокии воқеии он бо мақсади пешгирии омилҳои берунаи манфӣ муқаррар карда мешавад”, – гуфта мешавад дар ҳуҷҷат.
Мувофиқи реҷаи зикршуда, Бонки миллии Тоҷикистон танҳо дар ҳолатҳои истисноӣ метавонад ба бозори дохилии асъор дахолат кунад.
Қурби расмии БМТ қурби табодули асъори хориҷӣ ба сомонӣ аст, ки барои ҳадафҳои расмӣ муқаррар карда мешавад ва қурби бозории харид/фурӯши бонкҳои тиҷоратӣ шуморида намешавад.
Он бо мақсадҳои зерин истифода мешавад:
– барои баҳисобгирии муҳосибӣ дар мақомоти давлатӣ ва дар корхонаҳо;
– барои ҳисоббаробарӣ кардан дар пардохти боҷҳои гумрукӣ;
– зимни муайян кардани арзиш бо асъори хориҷӣ ҳангоми ворид/содир намудани молу маҳсулот;
– дар ҳисоботи расмӣ ва омор;
– дар ҳисоббаробарӣ кардани андоз ва дигар пардохтҳои ҳатмӣ, ки дар қонунгузорӣ марбут будани онҳо ба қурби расмӣ муайян карда шудааст.
