Соли 2025 аз ҷониби ташкилотҳои молиявии қарзии Тоҷикистон ба маблағи 30,0 млрд сомонӣ (ҳудуди 3 млрд доллар) қарз дода шудааст. Дар ин бора Бонки миллии Тоҷикистон (БМТ) хабар медиҳад.
Дар иттилои Бонки миллӣ зикр мешавад, ки ин нишондиҳанда ба андозаи 21,1% зиёдтар дар муқоиса бо соли 2024 аст.
Аз ҳаҷми умуми қарзҳои додашуда 42,6%-аш ба соҳаи истеъмол рост меояд. Қисмати боқимонда тариқи зайл аст:
– савдо ва хӯроки умумӣ – 13,4%;
– бахши кишоварзӣ – 11,8%;
– соҳаи саноат – 8,3%;
– соҳаи хидматрасонӣ – 7,1%;
– ипотека – 6,1%;
– сохтмон – 4,5%;
– дигар соҳаҳо – 6,2% .
То охири соли 2025 бақияи умумии сандуқи қарзии ташкилотҳои молиявӣ 26,1 млрд сомониро ташкил додааст, ки ба андозаи 22,2% зиёдтар нисбат ба охири соли 2024 аст.
Меъёри миёнавазни фоизӣ дар соли 2025 бо асъори миллӣ 22,6% ва асъори хориҷӣ – 11,7%-ро ташкил медиҳад.
Меъёр бо асъори хориҷӣ дар муқоиса бо соли пешин бетағйир боқӣ монда, меъёр бо асъори миллӣ ба андозаи 0,5 банди фоизӣ боло рафтааст. Дар соли 2024 он ба 22,1% баробар буд.
Ёдрас мекунем, ки президенти кишвар Эмомалӣ Раҳмон дар паёми худ ба парлумон охири соли 2024 ба сохторҳои дахлдор супориш дод, ки барои паст кардани меъёрҳои фоизӣ аз рӯйи қарзҳо тадбирҳо рӯйи даст гиранд.
То ин вақт, ҳанӯз моҳи майи соли 2018 ӯ дастур дода буд, ки арзиши воқеии онҳо муайян карда шуда, давра ба давра меъёрҳои фоизии онҳо коҳиш дода шавад.
Дастрасӣ надоштан ба маблағгузорӣ бо шартҳои мусоид монеъаи асосӣ барои рушди тиҷорат маҳсуб меёбад.
Соҳибкорон бисёр вақт бо норасии маблағҳо барои гардиш дучор гардида, маҷбур мешаванд, ки ба бонкҳо муроҷиат кунанд. Аммо меъёрҳои баланд ва душвориҳои марбут ба баргардонидани маблағ ба он оварда мерасонанд, ки онҳо бо умеди барори кор қарз гирифта, лекин на ҳамеша ҷиҳати саривақт баргардонидани он фурсат меёбанд.
Ғайр аз ин, бисёре аз бонкҳо ба давраи кӯтоҳмуҳлат қарз пешниҳод мекунанд, вале барои соҳибкорон қарзҳои дарозмуҳлат лозиманд.
