Ҳукумати Тоҷикистон ба вазорату идораҳои дахлдор ҷиҳати суръат бахшидан ба ҷараёни истеҳсоли воситаҳои нақлиёти барқӣ дар дохили кишвар дастур дод.
Ҳамчунин супориш дода шудааст, ки барои дар нақлиёти ҷамъиятӣ васеъ истифода намудани нақлиёти барқӣ ва роҳандозии инфрасохтор барои нақлиёти барқӣ чораҳои зарурӣ андешида шавад.
Бо қарори ҳукумат, ки дар портали иттилооти ҳуқуқии Вазорати адлия нашр шудааст, Вазорати саноат ва технолггияҳои нав дар ҳамдастӣ бо Вазорати нақлиёт уҳдадор мешаванд, ки ин супоришҳоро то охири соли ҷорӣ иҷро кунанд.
Қаблан охири моҳи декабри соли гузашта президенти ҷумҳурӣ Эмомалӣ Раҳмон дар паём ба парлумон зикр карда буд, ки бо дар нақлиёти барқӣ истифода шудани энергияи “тоза”-и дар кишвар истеҳсолшуда метавон талаботи ҷумҳуриро ба маҳсулоти нафтӣ коҳиш дод ва ба беҳбуди ҳифзи муҳити зист ва вазъи экологӣ мусоидат намуд.
Дар ин робита сарвари давлат дастур дод, ки “барои роҳандозии истеҳсоли воситаҳои нақлиёти барқӣ дар дохили кишвар чораҳои мушаххас андешида шавад”.
Охири соли гузашта ҳукумат Барномаи рушди нақлиёти барқӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистонро барои солҳои 2023-2028 қабул кард, ки дар он гуфта мешавад, бозори нақлиёти барқӣ дар ҷумҳурӣ дар марҳилаи ташаккул қарор дошта, рушди он “суст” арзёбӣ мешавад.
“Сабабҳои асосии рушд накардани бозори нақлиёти барқӣ дар Тоҷикистон арзиши баланди воситаҳои нақлиёти барқӣ (электромобилҳо), мавҷуд набудани нуқтаҳои барқгирӣ, хидматрасонии техникӣ ва набудани чораҳои ҳавасмандсозӣ ба шумор мераванд”, – зикр мекунанд муаллифони барнома.
Дар ҳамин ҳол, таъкид мешавад, ки Тоҷикистон дорои иқтидори бузурги манбаъҳои барқароршавандаи неру, аз қабили гидроэнергетика, неруи офтобӣ ва бодӣ мебошад, ки барои рушди парки нақлиёти барқии аз ҷиҳати экологӣ тоза ва сарфаи сӯзишворӣ ҷолиб мебошад.
Дар Барнома ҷиҳати рушди зерсохтори махсуси нақлиёти барқӣ тадбирҳои зерин пешбинӣ шудааст:
– таҳияи заминаҳои меъёрии ҳуқуқии инфрасохтори махсус барои нақлиёти барқӣ;
– муайян намудани феҳристи қитъаҳои озмоишӣ ва роҳҳои аҳамияти ҷумҳуриявӣ ҷиҳати таъсиси инфрасохтори махсус барои нақлиёти барқӣ;
– муайян намудани самтҳои асосии рушди шабакаҳои барқгирӣ барои истгоҳҳои барқгирӣ ва тавсеаи марҳила ба марҳилаи онҳо;
– таҳияи механизми маблағгузории қисми хароҷоти ташкили инфрасохтори махсус;
– ташкили инфрасохтори барқгирии тавоноиаш зиёд (зиёда аз 22 кВт, вақти барқгирӣ то 80 фоиз дар 20-30 дақиқа) – на камтар аз 40 адад;
– ташкили инфрасохтори барқгирии тавоноиаш миёна (то 22 кВт, вақти барқгирӣ то 80 фоиз дар 2-10 соат) – на камтар аз 850 адад.
Барои маблағгузорӣ ба барнома ҷудо гардидани ҳудуди 230 млн сомонӣ (21 млн доллар) пешбинӣ мешавад, аз ҷумла, 1,4 млн сомонӣ аз ҳисоби маблағҳои буҷет, 6,2 млн сомонӣ – аз ҳисоби шарикон оид ба рушд ва зиёда аз 221 млн сомонӣ – аз ҳисоби бахши хусусӣ.
