Бахши кишоварзии обёришаванда 79%-и ҳамаи захираҳои оби Осиёи Марказиро истеъмол мекунад: аз 127,3 метри мукааб 100,4 метри мукааб дар як сол. Чунин маълумот дар гузориши таҳлилии муштараки Бонки авруосиёии рушд (БАОР) ва ЮНИДО (муассисаи СММ оид ба рушди саноат) оварда шудааст.
Сарфи назар аз ҳамагӣ 24% аз майдони умумии заминҳои киштро ташкил додани заминҳои обёришаванда, онҳо аз се ду ҳиссаи тамоми маҳсулоти кишоварзии минтақаро таъмин мекунанд.
Муаллифон таъкид мекунанд, ки гузариш ба технологияҳои самараноки обёрӣ роҳи ягона барои таъмини амнияти об мебошад. То соли 2028 минтақа метавонад бо норасоии солонаи 5–12 километри мукааб об дучор шавад.
БАОР ва ЮНИДО рушди истеҳсоли маҳаллии таҷҳизоти обёриро пешниҳод мекунанд. Ин иқдом ба коҳиши талафоти об ва камшавии вобастагӣ аз воридот мусоидат мекунад. Онҳо масъалаҳои норасоии об, фарсудашавии инфрасохтори обёрӣ ва оқибатҳои тағйирёбии иқлимро таҳлил мекунанд.
Аз ҷумла, ба афзоиши талабот ба ҳалли муосири обёрӣ таваҷҷуҳ зоҳир мешавад. Пешбинӣ мешавад, ки то соли 2040 масоҳати заминҳои обёришаванда дар минтақа ба 10,6 млн гектар мерасад. Ин боиси афзоиши ниёз ба технологияҳои пешрафтаи обёрӣ шуда, имкониятҳои истеҳсоли маҳаллии таҷҳизоти обёриро бо арзиши то 426 млн доллар дар як сол фароҳам месозад.
«Мо бо ҳамкорон аз ЮНИДО тахмин мекунем, ки то соли 2030 талабот ба таҷҳизоти обёрӣ метавонад бештар аз ду баробар зиёд шавад. Истеҳсоли маҳаллӣ кӯмак мекунад, ки ин сармоягузориҳо дар иқтисоди минтақа ҳифз шуда, ба рушди технологияҳои обёрии дақиқ ва идоракунии захираҳои обӣ мусоидат шавад», — зикр кардааст раиси Шӯрои мудирони БАОР Николай Подгузов.
Дар гузориш инчунин стратегияҳо барои саноатисозии соҳаи обёрӣ, аз ҷумла таъсиси як кластер (бахш, соҳа)-и минтақавӣ барои истеҳсол ва хидматрасонии таҷҳизоти муосир, инчунин рушди инфрасохтори ҳаётан муҳим зикр шудаанд. Аз ҷумла, барои таъсиси кластер се марҳила пешниҳод шудааст: ташаккули шумораи кофии корхонаҳо, таҳкими сиёсати кластерӣ ва ташаккули фаъолонаи кластер барои тақвияти таъсирҳои синергетикии дохилӣ.
Таҳқиқот ба роҳандозии стратегии муштарак ва сармоягузорӣ, ки ҳадафи он раҳоӣ аз вобастагӣ ба воридот ва рушди истеҳсоли маҳаллии таҷҳизоти обёрӣ аст, даъват мекунад.
«Ҳамгироии системаҳои муосири обёрӣ ва технологияҳои дақиқ на танҳо самаранокии истифодаи обро баланд мебардорад, балки ба дастёбӣ ба Ҳадафҳои рушди устувор низ мусоидат мекунад. Мо аз ҳамкорӣ бо БАОР ва табодули таҷриба дар ташкили кластерҳо барои суръат бахшидан ба рушди саноатӣ дар минтақа шодем», — афзудааст Геред Мюллер, директори генералии ЮНИДО.
