Аз Вазорати тандурустӣ ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Тоҷикистон ба "Азия-Плюс" гуфтанд, ки ҷорӣ гардидани низоми суғуртаи ҳатмии тиббӣ (СҲТ) дар Тоҷикистон пас аз соли 2030 ба нақша гирифта шудааст.
Ба иттилои манбаъ, дар Вазорат чанд лоиҳаи санадҳои меъёрӣ таҳия шудааст, ки ба гуфтаи ин ниҳод, ба ҷанбаҳои калидии низоми СҲТ дахл доранд. "Дастурамал дар бораи пардохти ҳақмуздҳои суғурта", "Барномаи заминавии СҲТ", инчунин муқаррарот дар бораи "Фонди суғуртаи ҳамтии тиббӣ", аз ҷумлаи чунин ҳуҷҷатҳои таҳиягардида маҳсуб меёбанд.
Лоиҳаҳои мазкур барои мувофиқасозӣ ба дигар вазорату идораҳои кишвар фиристода шудаанд.
"Қабули қонун дар бораи суғуртаи тиббӣ дар Тоҷикистон пас аз соли 2030 ба таъхир гузошта шуд. Ин тасмим ба шароитҳои воқеӣ марбут буда, айни замон низоми СҲТ дар марҳилаи омодашавӣ қарор дорад", – гукфтанд аз ин ниҳод.
Арзиши суғурта ва пардохтҳои иловагӣ
Дар Вазорати тандурустӣ зикр карданд, ки арзиши суғуртаи ҳатмии тиббӣ барои шаҳрвандон аз ҷониби ҳукумат муайян карда мешавад.
манбаъ гуфт, дар доираи низоми СҲТ ба шаҳрвандон хидматрасониҳои ройгони тиббӣ ва маводи доруворӣ пешниҳод мешаванд, ки ба номгӯйи тасдиқшуда дохиланд. Дастгирӣ аз ҷониби давлат барои оилаҳои камдаромад аз ҳисоби буҷети давлатӣ сурат мегирад.
Ҳамчунин, назорати сифати хидматрасониҳои тиббӣ дар доираи низоми суғуртаи ҳамтии тиббироро Вазорати тандурустӣ амалӣ мекунад. Самаранокии пешниҳоди хидматрасониҳои тиббӣ аз ҷониби Хадамоти назороти тиббӣ ва иҷтимоӣ пайгирӣ мешавад.
Аз ин ниҳод гуфтанд, номгӯйи хидматрасониҳое, ки ба низоми СҲТ дохил шудаанд, дар мувофиқа бо Хадамоти зиддиинҳисорӣ тасдиқ карда мешавад.
Барои хидматрасониҳои тиббии марбут ба технолгияҳои муосир ва хароҷоташ бештар эҳтимол пардохти иловагӣ талаб карда шавад.
Чаро татбиқи СҲТ ба таъхир гузошта шуд?
Қонун “Дар бораи суғуртаи тиббӣ дар Тоҷикистон” соли 2008 қабул шуда, вале он замон парлумон тасмим гирифт, ки амалисозии санад то соли 2010 мавқуф гузошта шавад. Лекин пас аз 2 соли дигар низ қарор қабул нашуд.
Охири соли 2022 вакилони парлумон бори панҷум муҳлати мавриди амал қарор гирифтани қонунро мавқуф гузоштанд.
Дар ҷаласаи парлумон зимни шарҳи вазъият, Ғафур Муҳсинзода, собиқ муовини аввали вазири тандурустӣ ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ гуфта буд, ки "мувофиқи хулосаи комиссияи кории байниидоравӣ, дар кишвар барои пурра гузаштан ба низоми суғуртаи тиббӣ шароитҳои мусоид фароҳам оварда нашудааст".
Ба гуфтаи ӯ, барои ҷорисозии он бояд талаботи иқтисодӣ, молиявӣ ва тадорукотӣ ба инобат гирифта шавад.
Номбурда илвоа карда буд, ки мувофиқи хулосаи Вазорати молия, “дар сурати пардохти аъзоҳаққӣ ба суғуртаи тиббӣ аз ҳисоби меъёри амалкунандаи андози иҷтимоӣ, эҳтимоли коҳиши даромад ба буҷети суғуртаи иҷтимоӣ ва нафақа вуҷуд дорад, ки метавонад ба иҷро нашудани уҳдадориҳои иҷтимоии давлат ба аҳолӣ оварда расонад”.
Вай зикр карда буд, ки таҷрибаи кишварҳои дигар нишон дод, ки барои ҷорисозии суғуртаи ҳатмии тиббӣ маблағи зарурӣ барои соҳаи тандурустӣ бояд на камтар аз 4-6%-и Маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ (ММД)-ро ташкил диҳад. Он вақт ин нишондиҳанда дар Тоҷикистон ба 2,8% (дар ҳамин ҳол, 80-90%-и буҷетро дар маҳалҳо маоши кормандон ташкил медод) баробар буд.
Қобили зикр аст, ки дар лоиҳаи буҷети давлатӣ барои соли 2026 хароҷоат ба соҳаи тандурустӣ дар ҳаҷми 5,03 млрд сомонӣ пешбинӣ шудааст, ки ҳудуди 2,5% нисбат ба ММД-ро ташкил медиҳад.
Суғуртаи ҳатмии тиббӣ яке аз навъҳои суғуртаи иҷтимоӣ мебошад, ки дар доираи он аз ҳисоби маблағҳои суғуртаи ҳатмии тиббӣ ба таъмини шаҳрвандон бо кумаки заминавии тиббӣ ва дору имкон дода мешавад.
