“Аудиокитоб” бо Субҳон Ҷалилов. Асари “Таърихи инқилоби Бухоро”-и Садриддин Айнӣ |Қисми 18

От
Mazhab
-
0

Лоиҳаи “Аудиокитоб” бо Субҳон Ҷалилов ба хондани асари "Таърихи инқилоби Бухоро"-и Садриддин Айнӣ, Қаҳрамони Тоҷикистон оғоз кард. Дар нашри навбатӣ, қисми ҳаждаҳуми ин асари таърихиро манзури ҳаводорони китоб мешавад.

МЕДИА (YOUTUBE)

Ҳадафи лоиҳаи “Аудиокитоб” бо Субҳон Ҷалилов сабти китобҳои савтӣ ва пешниҳоди он ба хонандаву шунавандааш тавассути радио, сомона ва саҳифаҳои худ дар шабакаҳои иҷтимоӣ ва ба ин васила тарғиби ҷомеа ба мутолиаи китоб мебошад.

Қаблан, лоиҳаи “Аудиокитоб” ҳикояҳо аз “Маснавии маънавӣ”-и Ҷалолиддини Балхӣ, “Дардҳои гиреҳхӯрда”-и Иноят Насриддин, ҳикояҳои Антон Чехов, романи “Киштии Нӯҳ” ва маҷмӯи ҳикояҳои Юнус Юсуфиро дар шакли савти манзури хонандагон ва шунавандагон карда буд.

Ин бор таҳиякунандагони лоиҳа ба хондани асари таърихии "Таърихи инқилоби Бухоро"-и Садриддин Айнӣ, Қаҳрамони Тоҷикистон оғоз карданд.

Китобҳои савтӣ ҳамарӯза тариқи радиои “Азия-Плюс” пахш мегардад ва ровии он Субҳон Ҷалилов, рӯзноманигор ва директори барномавии радиои “Азия-Плюс” аст.

Cабти китобҳои савтиро аз саҳифаи “Телеграм”-и бахши тоҷикии хабаргузорӣ метавонед гӯш кунед.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Нигаронии роҳбари Оҷонсии зиддинашъа аз афзоиши қочоқи маводи мухаддир аз Афғонистон. Дар нишасти хабарии ин ниҳод чӣ гуфтанд?

От
Mazhab
-
0

Cоли 2025 дар хати сарҳади давлатии Тоҷикистону Афғонистон 2 тоннаву 742 килограм (соли 2024 – 1 тоннаву 824 кг) маводи мухаддир мусодира шудааст, ки назар ба соли 2024-ум қариб 1 тонна бештар аст. Дар ин бора Зафар Самад, раҳбари Оҷонсии назорати маводи нашъаовар дар нишасти матбуотии рӯзи  2-юми фервал хабар дод.

Ӯ гуфт, аз ин, 2 тоннаву 566 килограм дар хатти сарҳад бо вилояти Хатлон ва 186 кг дар марз бо ВМКБ мусодира шудааст.

“Аз ҷониби мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва сохторҳои қудратӣ, дар хати сарҳади давлатии Тоҷикистон бо Афғонистон  17 ҳолати задухурди мусаллаҳона бо қочоқчиёни афғонистонӣ (соли 2024 – 6) ба амал омад. 10 (2024 – 3) шаҳрванди Афғонистон безарар гардонида шудаанд”, – гуфт Зафар Самад.

Ба иттилои ӯ, дар ин задухурдҳо ду корманди Кумитаи давлатии амнияти миллии Тоҷикистон низ ҳалок шуданд.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Зафар Самад, раҳбари Оҷонсии зиддинашъаи Тоҷикистон

Раҳбари Оҷонсӣ таъкид кард, ки “бо мақомоти ваколатдори Афғонистон ягон ҳамкории байниидоравӣ вуҷуд надорад ва ягон гуфтушунид ҳам сурат нагирифтааст”. Вале илова кард, ки “қочоқи маводи мухаддир аз Афғонистон ба воситаи Тоҷикистон ба дигар кишварҳо боқӣ мемонад”.

“Задухурдҳо дар сарҳади давлатӣ вуҷуд дорад. Ҳарчанд шаҳрвандони Афғонистон безарар гардонида шаванд ҳам, онҳо ҳаракат мекунанд, маводи мухаддирро интиқол диҳанд, дар пинҳонгоҳҳои махфӣ ҷо карда, ба дигар давлатҳо интиқол кунанд”, – гуфт Зафар Самад.

 

Нашъмандон кам шудаанд

Дар идомаи нишасти хабарӣ, Зафар Самад иттилоъ дод, ки ба ҳолати 1-уми январи соли 2026 дар Тоҷикистон 4 ҳазору 4 нашъаманд ба қайд гирифта шудаанд. Ба гуфтаи ӯ, ин теъдод нисбати соли гузашта 10 нафар ё 0.2%  кам аст.

Аз теъдоди умумии нашъамандон 105 нафарашон занон будаанд. Соли гузашта дар кишвар 110 зани нашъаманд сабт шуда буд.

“Аз шумораи умумии нашъамандони дар қайдбуда ҳазору 182 нафари онҳо маводи нашъадорро бо роҳи сӯзандору истеъмол менамоянд, ки ин шумора 29,5%-ро ташкил медиҳад. Дар соли 2025 дар муассисаҳои наркологии кишвар 343 нафар бо ташхиси нашъамандӣ ба қайд гирифта шудаанд”, – зикр кард раҳбари Оҷонсӣ.

Ӯ гуфт, соли 2025 дар кишвар 65 фавти беморони нашъаманд,аз ҷумла 4 зан сабт шудаааст.

“Имрӯз дар Тоҷикистон ба ҳар 100 ҳазор аҳолӣ 40 нашъаманд рост меояд, ки ин  назар ба дигар давлатҳо нишондиҳандаи паст аст”, – илова кард Зафар Самад.

 

Боздошти 22 шаҳрванди хориҷӣ барои воридоти маводи мухаддир

Роҳбари Оҷонсии зиддинашъа ҳамчунин, гуфт, ки соли гузашта 22 шаҳрванди хориҷӣ барои воридоти маводи мухаддир ба Тоҷикистон дастгир шудаанд. Аз онҳо 275 кг маводи нашъадор мусодира гардид.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Маводи мухаддири мусодирашуда

Аз ҷумла, шаҳрвандони кишварҳои зерин дастгир ва аз онҳо чунин миқдори маводи мухаддир мусодира шудааст:

-аз 9 шаҳрванди Афғонистон 99 кг;

-аз 8 шаҳрванди Ӯзбекистон 131 кг;

-аз 4 шаҳрванди Қазоқистон 44 кг;

-аз 1 шаҳрванди Молдова 4 грам. 

Маълум нест, онҳо чӣ ҷазо гирифтаанд.

Тибқи иттилои оҷонсӣ соли 2024 дар кишвар аз 14 шаҳрванди хориҷӣ 270 кг маводи нашъадор мусодира шуда буд.

Ҳамзамон дар соли гузашта, 583 шаҳрванди Тоҷикистон барои содир кардани ҷиноятҳои мухаддиротӣ дар кишварҳои хориҷӣ дастгир шуда, аз онҳо 208 кг маводи нашъадор мусодира шудааст.

Зафар Самад гуфт, дар соли 2024 аз ҷониби мақомоти ҳифзи ҳуқуқи кишварҳои хориҷ 850 нафар боздошт шуда буд.

 

Нигаронӣ аз афзоиши ҷиноятҳо

Ҳамзамон, дар нишасти Оҷонсии зиддинашъаи кишвар аз афзоиши ҷинояткорӣ, аз ҷумла, ҷиноятҳои муомилоти маводи мухаддир дар Тоҷикистон изҳори нигаронӣ карда шуд.

Ба иттилои ин ниҳод, соли 2025 дар Тоҷикистон 23 ҳазору 452 ҷиноят ошкор шудааст, ки назар ба соли 2024-ум (22314 ҷиноят) 1 ҳазору 138 ҳолат бештар будааст.

Аз ин , 1 ҳазору 3 ҷиноят ё 4% ҷинояти муомилоти ғайриқонунии маводи мухаддир аст, ки нисбат ба соли гузашта 164 ҳолат кам мебошад.

Зафар Самад, гуфт, мақомоти ҳифзи ҳуқуқ ва қудратӣ, соли гузашта 5 тоннаву 280 килограмм маводи нашъадорро мусодира кардаанд, ки нисбат ба соли 2024-ум 898 килограму 835 грам (21%) зиёд аст.

Аз ҷумла, соли гузашта 253 килограмму 417 грамм моддаҳои психотропӣ мусодира шуда, аз соли 2024-ум 142 килограмм ё тақрибан 2 маротиба зиёд мебошад.

Аз ин миқдор, 247 килограмм ё 97%-ро метамфетамин ташкил додааст, ки назар ба соли 2024-ум 2,3 маротиба ё 141 кг бештар аст.

Ҳамзамон, соли 2025 дар Тоҷикистон барои муомилоти ғайриқонунии маводи мухаддир фаъолияти 44 гурӯҳи ҷиноӣ (соли 2024 – 32 гурӯҳ) дар ҳайати 88 нафар ошкор ва қатъ шудааст.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Кормандони Оҷонсии зиддинашъа ҳангоми сӯзондани маводи мухаддир

Оҷонсӣ 132 парвандаи ҷиноии марбут ба муомилоти ғайриқонунии маводи мухаддир нисбати 180 нафар баррасӣ ва ба судҳо ирсол кардааст. Соли 2024 оҷонсӣ 84 парвандаи ҷиноиро баррасӣ карда буд.

Зафар Самад дар охир зикр кард, ки “ҳарчанд вазъият нигаронкунанда ҳам бошад, аз ҷониби мақомоти ҳифзи ҳуқуқ назоратшаванда аст”.

Баъди нишасти матбуотии Оҷонсии мубориза бо маводи мухаддири кишвар кормандони ин ниҳод дар ҳузури рӯзноманигорон 315 кг 988 гр маводи мухаддири мусодирашударо сӯзонданд. 

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Субҳ ба хайр, Тоҷикистон! Як рӯз дар таърих, зодрӯзи шахсиятҳо, вазъи ҳаво барои 3 феврали соли 2026

От
Mazhab
-
0

ЧОРАБИНИҲОИ МУҲИМ

– Имрӯз дар вазорату идораҳои зерин нишасти матбуотӣ баргузор мешавад:

 дар Донишгоҳи байналмилалии забонҳо, соати 08:00;

дар “Барқи Тоҷик”, “Шабакаҳои интиқоли барқ” ва “Шабакаҳои тақсимоти барқ” соати 09:00 дар толори “Барқи Тоҷик”;

дар Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ, соати 10:00;

дар Кумита оид ба таҳсилоти ибтидоӣ ва миёнаи касбӣ, соати 11:00.

дар ҳукумати ноҳияи Шоҳмансур, соати 09:00 ва ноҳияи Фирдавсӣ соати 14:00 .

дар Консерваторияи миллӣ, соати 09:00 ва дар Донишкадаи давлатии фарҳанг ва санъат соати 10:00.

 

ЯК РӮЗИ ТАЪРИХ

Соли 2006 – Аввалин парвоз дар масири Истанбул-Душанбе-Истанбул сурат гирифт.

Соли 2016 – Дар шаҳри Душанбе механизми маблағгузории мутобиқшавӣ  ба тайғирёбии иқлим дар Тоҷикистон расман ба истифода дода шуд.

Соли 2020 – Ширкати ҳавопаймоии “Сомон Эйр” ҳама парвозҳо ба Чинро лағв кард.

Соли 2020 – Додситони кулли Тоҷикистон боздошти рӯзноманигор Далер Шарифовро шарҳ дод. Ӯро ба барангехтани кинаву адовати… мазҳабӣ муттаҳам карданд.

 

ШАХСИЯТҲО

Соли 1921 – Мавлуди Оиша Абдулазизова, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон.

Соли 1928 – Зодрӯзи Темур Каримов, муаррихи тоҷик, доктори илмҳои таърих..

Соли 1952 – Мавлуди Убайдулло Давлатов, ҳуқуқшинос ва арбоби давлатӣ.

Соли 1956 – Зодрӯзи Обид Шакурзода, рӯзноманигор, пажӯҳишгар ва донишманди тоҷик.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Обид Шакурзода

 

Обид Шакурзода зодаи деҳаи Худгифи Сояи Кӯҳистони Мастчоҳ буда, соли 1978 бахши рӯзноманигории факултети филологияи тоҷики Донишгоҳи давлатии Тоҷикистонро хатм намудааст.

Фаъолияти кории худро аз мактаби миёнаи зодгоҳаш оғоз намуда, баътар тарҷумонӣ ва рӯзноманигорӣ кардааст. Дар ҳафтаномаи “Ойинаи зиндагӣ”, хабаргузории “ИРНО”-и Эрон, ҳангоми дар шаҳри Прага зистанаш дар Радиои Озодӣ фаъолияти журналистӣ доштааст. Ҳоло дар Сарредаксияи илмии Энсиклопедияи Миллии Тоҷик фаъолият мебарад.

Обид Шакурзода бо як қатор таҳқиқоту мураттаби чандин асарҳои классикон барои ададбиёти тоҷик хизмати арзанда анҷом додааст. Китоби “Қасас-ул-анбиё” бори аввал бо талоши ӯ ба забони тоҷикӣ баргардон шудааст. Яке аз арзишмандтарин корҳои ӯ таснифи китоби “Шарҳи “Гулистон”-и Саъдӣ” ва “Шарҳи “Бӯстон”-и Саъдӣ аст, ки аз ҷониби Шакурзода ба таври мукаммал, бо шарҳу тавзеҳот ва бар пояи охирин шарҳҳои саъдипажӯҳони маъруф ба хонандагони форсигӯйи Варорӯд пешкаш шудааст.

Соли 1970 – Мавлуди Сайфиддин Камолзода, фарҳангшинос, муовини Китобхонаи миллии Тоҷикистон

Соли 1974 – Мавлуди Шаҳоб Ҳусейнӣ, ҳунарпеша ва коргардони эронӣ, ки дар сатҳи байналмиллаӣ низ маъруфият дорад.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Шаҳоб Ҳусайнӣ

Шаҳоб Ҳусейнӣ яке аз ҳунарпеша ва коргардонҳои маъруфи Эрон буда, бо иҷрои нақш дар филмҳои  “Дар бораи Эллӣ”, “Ҷудоии Нодир аз Симин”, “Фурӯшанда” ва силсилафилми “Шаҳрзод” шӯҳрати ҷаҳонӣ касб кардааст.  Ин ҳунарпеша дар Тоҷикистон низ маҳбубият дорад. Ӯ соли 2016 барои филми “Фурӯшанда” дар Ҷашнвораи Канн ҷоизаи “Беҳтарин нақши мардона” ва барои нақши Қубод дар силсилафилми “Шаҳрзод” Ҷоизаи Ҳофизро ба даст овардааст.

Соли 1980 – Зодрӯзи Мунаввар Абдусаломзода, арбоби давлатӣ, вакили парлумони кишвар дар ду навбати охир.

Соли 1985 – Тӯҳфа Фозилова, ҳунарпешаи театр ва синамои тоҷик дар синни 67-солагӣ даргузашт.

Туҳфа Фозилова сарояндаи опера ва ҳунарпешаи маъруфи театр ва синамои тоҷик буда, соли 1917 дар Конибодом зода шудааст. Фаъолияти эҷодии ӯ аз Театри мусиқӣ-драмавии Конибодом оғоз гардида, баъдан дар Театри мусиқии тоҷик, Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ ва Театри ба номи А. Лоҳутӣ фаъолият намудааст.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Туҳфа Фозилова

Тӯҳфа Фозилова дар филмҳои “Дохунда”, “Зумрад”, “Имрӯз ва доимо” нақшҳои ҷолиб офарида, бо иҷрои як қатор сурудҳо низ маъруф аст.

Ӯ аз ҷумла дар филмҳои киностудияи “Ӯзбекфилм” низ нақшҳо офаридааст. Дар бораи ӯ ду филм – “Наша Туфа” (бо коргардонии Шамсӣ Қиёмов” ва “Секрет актрисы” (коргардон В.Эрвайс) ба навор гирифта шудааст. Ӯ модари Марат Орифов, ҳунарпеша ва коргардони синамо аст.

Соли 1996 – Зодрӯзи Меҳрубон Сангинов, Қаҳрамони ҷаҳон оид ба бокси ҳирфавӣ.

Соли 1990 – Ҳикмат Ризо, ҳофиз, шоири халқӣ, гӯрғулисаро, Ҳофизи халқии Тоҷикистон дар синни 95 солагӣ аз олам чашм баст.

 

САНАҲИ МУҲИМИ ҶАҲОНӢ

Шурӯъ аз соли 2016 ҳамасола 3-уми феврал дар як қатор кишварҳо Рӯзи занҳои табибро таҷлил мекунанд. Ҳанӯз дар миёнаҳои асри XIX занон ҳуқуқи овоздиҳӣ дар интихоботро надоштанд ва наметавонистанд дар мактабҳои олӣ таҳсил кунанд ва маълумоти касбӣ бигиранд, аз ҷумла дар соҳаи тиб.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Элизабет Блэкуэлл

Элизабет Блэкуэлл вазъиятро дигар кард. Муддати дароз ӯ ба таври инфиродӣ тибро меомӯхт, зеро он замон ягон донишгоҳ духтаронро қабул намекард. Боре маъмурияти Коллеҷи тиббии Женева донишҷӯёнро ба овоздиҳӣ даъват кард, ки ин духтарро ба таҳсил қабул кунанд ё на. Донишҷӯён фикр карданд, ки ин шӯхӣ аст, ба ҷонибдорӣ овоз доданд.

3-юми феврали соли 1966 шабакаи байнисайёравии “Луна-9” аввалин маротиба дар ҷаҳон ба рӯйи Моҳ фуруд омад. “Луна-3” аввалин шабакае гардид, ки якбора ҳамсафари сунъии ҳам Замин ва ҳам Моҳ гардид, яъне мадори он, ки хеле дароз буд, ҳар ду ин ҷисмҳои осмониро фаро гирифт.

ИЗОБРАЖЕНИЕ

Ин калонтарин кашфиёти марҳилаҳои аввалини тадқиқи фазои Моҳ буд. Дар тарафи намоёни он ҳам майдонхои континенталии сабук ва ҳам “баҳр”-и торик ва дар тарафи ақиб континенти муттасил мавҷуд аст.

3-юми феврал Рӯзи ҷаҳонии мубориза бо забони ғайримеъёрӣ аст. Пӯшида нест, ки жаргон ва “сленг”-ҳо хоси гурӯҳҳои алоҳидаи иҷтимоӣ буда, аз рӯи синну сол, мансубияти касбӣ, намуди фаъолият ё маҳфилҳо фарқ мекунанд. Баъзе ибораҳои жаргонӣ аксар вақт ба як қисми муоширати ҳаррӯза табдил ёфта, аз доираи гурӯҳҳои жаргонӣ берун мешаванд.

ИЗОБРАЖЕНИЕ

Забони ғайримеъёрӣ инчунин ибораҳои фаҳшо, бешармона, ҳақорат ва ифротгароиро дар бар мегирад, ки корбурди онҳо на танҳо хилофи қонун аст, балки намунаи рафтори зиддиҷамъиятӣ мебошад, ки боиси бархурди манфии ҷомеа мегардад. Мақсад аз ин рӯз тоза кардани забон аз суханони ғайримеъёрӣ аст.

 

ВАЗЪИ ҲАВО*

Дар вилояти Суғд – Ҳавои тағйирёбанда пешгӯӣ шуда, дар водиҳо борон ва дар ноҳияҳои кӯҳӣ барф меборад. Ҳарорат: дар водиҳо рӯзона 4+9º гарм, дар ноҳияҳои кӯҳӣ рӯзона -3+2º, дар водиҳо шабона 1+6º гарм, дар ноҳияҳои кӯҳӣ шабона 5-10º сард.

Дар вилояти Хатлон – Ҳавои тағйирёбанда, дар водиҳо борон ва дар ноҳияҳои доманакӯҳӣ борон ва барфи тар меборад. Ҳарорат: дар водиҳо рӯзона 10+15º гарм, дар  доманакӯҳҳо рӯзона 4+9º гарм, дар водиҳо шабона 4+9º гарм, дар ноҳияҳои доманакӯҳӣ шабона 0+5º гарм.

Дар шаҳру ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ – Ҳавои тағйирёбанда, дар водиҳо борон борида, дар ноҳияҳои кӯҳӣ борон ва барф меборад. Ҳарорат: дар водиҳо рӯзона 9+14º гарм, дар ноҳияҳои кӯҳӣ рӯзона -4+1º, дар баъзе ноҳияҳо то 3+5º гарм, дар водиҳо шабона 0+5º гарм, дар ноҳияҳои кӯҳӣ шабона -4+1 º, дар баъзе ноҳияҳо то 12-14º сард.

Дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон – Ҳавои тағйирёбанда, дар ғарби вилоят танҳо рӯзона дар ноҳияи Дарвоз борон ва барф борида, дар шарқи вилоят асосан бебориш (0,0-0,5мм) дар назар аст. Ҳарорат: дар ғарби вилоят рӯзона 2+7º гарм, дар шарқи вилоят рӯзона 4-9º сард,  дар баъзе минтақаҳо то 12-14º сард, дар ғарби вилоят шабона 4-9º сард, дар баъзе ноҳияҳо то 1+3º, дар шарқи вилоят шабона 20-25º сард, дар баъзе минтақаҳо то 32-34º сард.

Дар шаҳри Душанбе – Ҳавои  тағйирёбанда пешгӯӣ шуда, борон меборад. Ҳарорат: рӯзона 12+14º гарм, шабона 2+4º гарм.

Дар шаҳри Хуҷанд – Ҳавои тағйирёбанда пешгӯӣ шуда, борон меборад. Ҳарорат: рӯзона 6+8º гарм, шабона 2+4º гарм.

Дар шаҳри Бохтар – Ҳавои тағйирёбанда пешгӯӣ шуда, борон меборад. Ҳарорат: рӯзона 13+15º гарм, шабона 4+6º гарм.

Дар шаҳри Хоруғ – Ҳавои тағйирёбанда, рӯзона борон ва барф меборад. Ҳарорат:  рӯзона 2+4º гарм, шабона 6-8º сард.

 *Ҳарорати шабонаи ҳаво шаби 3 ба 4-юми феврал ба ҳисоб гирифта шудааст.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Аз даргирӣ дар марзу ваъдаи вазир барои Рамазон то идомаи “ҷанг” бо “ӯ” ва эътирозҳо дар Эрон

От
admin
-
0

Моҳи январ барои Тоҷикистон пур аз ҳаводиси қобили таваҷҷуҳ буд. Аз ҳаводиси ҷиноӣ ва даргириҳо дар марз то талафоти чеҳраҳои шинохта, тағйироти кадрӣ ва афзоиши ҷаримаҳо.

Ҳамзамон, рӯйдодҳои ҷаҳонӣ – аз рабуда шудани президенти Венесуэла то идомаи эътирозҳо дар Эрон моҳи аввалини соли 2026 ба фазои иттилоотии кишвар печид. Ин шарҳи муфассали ҳаводиси моҳи январ аст.

 

Аз марги Муҳсин Муҳаммадиев то аввалин генералбонуи тоҷик

Рӯзи 1-уми январ Муҳсин Муҳаммадиев, чеҳраи шинохтаи футболи тоҷик баъди бемории тӯлонии сактаи мағзӣ дар 60-солагӣ даргузашт ва ӯро дар Лучоб ба хок супориданд. Ӯ аз маъруфтарин футболбозони тоҷик дар солҳои 80-уми асри 20 буд ва дар рушди футболи тоҷик саҳми зиёд доштааст.

13-уми январ Ҷамшед Ҷамшедзода, додраси Додгоҳи конститутсионӣ ҷон бохт. Маълум нест, ки Ҷамшедзода аз бино афтодааст ва ё худро ба поён партофтааст. Бархе корбарон дар шабакаҳои иҷтимоӣ худро ҳамсояи додрас муаррифӣ карда навиштаанд, ки Ҷамшедзода мехост ноқили мавҷқабулкунро пайваст кунад, ки “дар натиҷа сараш тоб хурда ба замин афтодааст”.

Шаби 14-уми январ Султонмуроди Одина, шоир, нависанда ва рӯзноманигори тоҷик дар 75-солагӣ даргузашт. Ӯ муассиси маҷаллаи “Маорифи Ҳисор”  ва сармуҳарририи маҷаллаи “Ҳисори зарнисор” буд.

Субҳи 14-уми январ бошад, Саодат Амиршоева, аввалин генералбонуи тоҷик ва собиқ вакили Маҷлиси намояндагон дар 73-солагӣ даргузашт.

 

ИЗОБРАЖЕНИЕ Саодат Амиршоева ва Муҳсин Муҳаммадиев

Тағйироти кадрӣ

Бо дастури раисҷумҳур Абдулло Раҳмонзода, ки то ин дам ёрдамчии президент оид ба масъалаҳои рушди иҷтимоӣ ва робита бо ҷомеа буд, аз вазифа озод ва муовини раиси вилояти Хатлон дар бахши идеология таъин шуд. Ба ҷойи ӯ Анвар Сафарзода, ёрдамчии раисҷумҳур дар масъалаҳои рушди иҷтимоӣ ва робита бо ҷомеа таъин шуд. Сафарзода то ин дам сардори Раёсати маориф, фарҳанг ва иттилооти Дастгоҳи иҷроияи раисҷумҳур буд.

Ҳамчунин бо дастури раисҷумҳур се муовини вазири корҳои хориҷии кишвар нав шуданд. Идибек Қаландар, Нигина Ализода ва Саноӣ Бойзода ба вазифаи муовинони вазири корҳои хориҷии Тоҷикистон таъин шуданд.

Полковники милитсия, Баҳодур Холиқзода муовини вазири корҳои дохилии Тоҷикистон таъин шуда, дар ин вазифа Акбар Насимзодаро иваз кард.

Ҳамчунин, раисони 9 шаҳру навоҳии Тоҷикистон, Кумитаи рушди маҳал ва чанде аз ниҳодҳои тобеи Вазорати мудофиа, Ситоди генералии Қувваҳои Мусаллаҳи кишвар, инчунин Қушунҳои сарҳадӣ ва Гвардияи миллӣ нав шуданд.

 

ИЗОБРАЖЕНИЕ

Ҷаримаҳо зиёд шуданд

Аз оғози соли нав бо боло рафтани нишондиҳанда барои ҳисобҳо ва иловаи тағйирот ба бархе қонунҳо баъзе ҷаримаҳо боло рафтанд. 

Ҷаримаҳои гаронтарин дар ин бахш барои рондани нақлиёт дар ҳолати мастӣ, надоштани ҳуҷҷати ронандагӣ ва ҳамлу нақли борҳои калонҳаҷму вазнин бе доштани иҷозатномаи боркашонӣ таъин мешавад.

Ҳамчунин, ҷарима барои гурез аз андоз ва дигар пардохтҳои марбут ба андоз низ қариб як баробар зиёд шуд ва акнун шаҳрвандон барои саркашӣ аз андоз то 1560 сомонӣ, мансабдорон ва соҳибкорони инфиродӣ то 15 ҳазору 600 сомонӣ ва ширкату корхонаҳо то 23 ҳазору 400 сомонӣ ҷарима месупоранд. Дар баргаҳои мо бо меъёри болоравии ҳаҷми ҷаримаҳои андозӣ ва меъёри қаблии он иттилоъ гиред.

Ҳамзамон, арзиши боҷ, ҷаримаҳои дигар ва дигар пардохтҳои ҳатмӣ, ки аз рӯйи нишондиҳанда барои ҳисобҳо муайян мешавад, зиёд шуд. Аз ҷумла, нархи парасторӣ дар кӯдакистонҳои давлатӣ низ ба 156 сомонӣ баробар шуд.

 

Бозёфти чойхонаи тоҷикӣ, ҷоизаи Абдунабӣ Сатторзода ва Нигина Амонқулова

Дар ин моҳ аз бозёфти таркибҳои нодири чойхонаи тоҷикӣ дар штати Мэриленди Амрико хабар расид. Онҳоро як мушовири молу мулк аз анборе дар Амрико пайдо кард.

Абдунабӣ Сатторзода, адабиётшинос ва мунаққиди тоҷик дар шашумин Ҷашнвораи байналмилалии Бедили Деҳлавӣ дар Эрон барои саҳмаш дар омӯзиш ва муаррифии адабиёти форсӣ нахустин Ҷоизаи байналмилалии Бедилро соҳиб шуд. Якҷо бо ӯ Шариф Ҳусайнӣ Қосимӣ аз Ҳинд ва Орифи Навшоҳӣ аз Покистон низ ин ҷоизаро гирифтанд.

 

ИЗОБРАЖЕНИЕ Абдунабӣ Сатторзода

Эмомалӣ Раҳмон, раисҷумҳури кишвар бо як дастур барои баргузории озмунҳои ҷумҳуриявии “Илм – фурӯғи маърифат”, “Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст” ва “Тоҷикистон – ватани азизи ман” 26,4 млн сомонӣ ҷудо кард – барои “Илм – фурӯғи маърифат” 9,87 млн, “Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст” 8, 29 млн ва “Тоҷикистон – Ватани азизи ман” 8,26 млн сомонӣ.

Дар низомномаи озмунҳои мазкур чанд тайғирот низ ба назар мерасад, ки метавонед дар ин матлаб мутолиа кунед: Аз имтиёзҳои нав ба довталабон то таъсиси пойгоҳи ягонаи электронӣ. Дар озмунҳои ҷумҳуриявӣ чӣ тағйир ёфт?

Нигина Амонқулова, Ҳунарпешаи шоистаи Тоҷикистон, рӯзи 28-уми январ дар Ӯзбекистон бо нишони фахрии “Эҳтиром ба фарҳанг ва ҳунар” қадрдонӣ шуд. Пеш аз ин, ӯ рӯзи 24-уми январ дар шаҳри Глазгои Шотландия дар маҳфили бузургдошти Роберт Бёрнс ва Мавлоно Ҷалолуддини Балхӣ – ду шоире, ки эҷодиёташон ба ҳамдигар наздик аст, ҳунарнамоӣ кард.

 

Аз марги размикори тоҷик то боздошти марде, ки занашро 11 корд зад

Дар пайи муноқишаи гурӯҳе аз наврасон дар шаҳри Кӯлоб Муҳаммадалӣ Саъдуллоев, размикори тоҷик кушта ва ду иштирокчии дигари ин муноқиша захмиву дар беморхона бистарӣ шудаанд.

Дар пайванд ба ин ҳодиса Сулаймон Одинаев, як сокини 19-солаи ин шаҳр ҳамчун гумонбар боздошт шудааст.

Саъдуллоев дар соли 2024 унвони қаҳрамони ҷаҳон оид ба муҳорибаҳои омехта ва қаҳрамони Тоҷикистон дар ин риштаро ба даст оварда буд.

Ҳамчунин, зане дар Хуросон барои куштори духтарчаи сесолааш 18 сол равонаи зиндон шуд. Ин зан “аз якравии фарзанди хурдсолаш барои ширинӣ асабӣ шуда, духтарчаро латукӯб ва бо селофан буғӣ карда куштааст”.

Дар Муъминобод Наврӯзи Зафар ном ҷавони 28-сола бо гумони куштори ҳамсари собиқаш “дар заминаи хусумату рашк” боздошт шуд. ВКД мегӯяд, ӯ ҳамсарашро дар хонаи худи зан ва дар пеши чашми модараш 11 корд задааст.

Як модари ҷавон бо ду кӯдаки хурдсолаш дар ноҳияи Айнӣ аз дуди ангишт заҳролуд шуда, духтари чорсолаашро аз даст дод. Ҳодиса шаби 7 ба 8-уми январ дар деҳаи Кумарғи ин ноҳия рух додааст.

Инчунин, мақомот аз боздошти як зани 34-солаи сокини ноҳияи Рӯдакӣ хабар дод, ки қасди фурӯши писари 8-моҳааш бар ивази 100 ҳазор сомониро доштааст. Ӯ 18-уми январ боздошт ва алайҳаш бо иттиҳоми “савдои кӯдакон” (моддаи 167 КҶ) парвандаи ҷиноӣ боз шудааст. 

Мақомот алайҳи як сокини 28-солаи ноҳияи Айнӣ бо иттиҳоми ба худкушӣ расонидани занаш парвандаи ҷиноятӣ боз кардаанд. Гумонбар мунтазам шаъну шарафи ҳамсарашро паст мекардааст. Ӯ ҳамсари 26-солаашро дар хонаи зисташон мавриди латукӯб қарор додааст ва зан 17-уми январи соли 2026 “бо мақсади худкушӣ бо корди хоҷагӣ як маротиба ба шикамаш зарба зада, суиқасди худкушӣ намуда, ҷароҳати ҷисмонӣ бардоштааст”. 

 

Қиссаҳои ҷолиби моҳ

Дар ин моҳ Назурбибӣ, духтараки 7-солаи бо тайёра ба садама дучоршуда ва Маҳмурод Ашӯров, кӯҳнаварде, ки соли 1969 дар минтақаи Сағирдашт ӯро наҷот дода буд, бо гузашти 57 сол ба дидори ҳам расиданд. Ин мулоқот пас аз нашри матлаби “Азия-Плюс” иттифоқ афтод. Назурбибӣ баъди нашри қиссаи наҷотбахшаш аз худ дарак дод ва ба дидори наҷотбахши худ – Маҳмурод Ашӯров рафт.

 

МЕДИА (YOUTUBE)

Даргириҳо дар марзи Афғонистону Тоҷикистон 

Дар аввалин моҳи соли 2026 дар марзи Тоҷикистон бо Афғонистон ду даргирӣ сабт шуд. Қӯшунҳои сарҳадии КДАМ-и Тоҷикистон гуфт, 18-уми январ “чор террорист”, ки сарҳади давлатиро шикаста, аз самти Афғонистон ворид шудаанд ва 30-юми январ “5 қочоқбари афғон” марзи Тоҷикистонро ғайриқонунӣ убур кардаанд, ки се қочоқбар кушта шудаанд.

Соли гузашта дар пайи ду ҳамлаи дигар дар рӯзҳои 26 ва 30-юми ноябр аз Афғонистон ба ноҳияҳои наздимарзии Тоҷикистон 5 шаҳрвани Чин кушта ва панҷ нафари дигар захмӣ шуданд.

 

Вазъи тоҷикон дар Русия

Рӯзи 7-уми январ дар шаҳри Самараи Русия ҷасади се узви оилаи тоҷикро, ки аз бӯйи газ заҳролуд шудаанд, пайдо карданд ва 12-уми январ дар зодгоҳашон, деҳаи Шедруди ҷамоати деҳоти Заргари ноҳияи Кӯшониён ба хок супоридаанд.

Мақомоти Русия аз боздошти Имомалӣ Турдиев, ҷавони 19-солаи зодаи Тоҷикистон бо гумони куштори як ҷавони 18-солаи Русия дар пайи як муноқиша дар шаҳри Электростал хабар доданд. Нисбати ин ҷавон бо иттиҳоми куштор (моддаи 105, қисми 1) парвандаи ҷиноӣ боз шуда, тафтишот идома дорад ва ин модда то 15 соли зиндонро пешбинӣ мекунад.

 

ИЗОБРАЖЕНИЕ Имомалӣ Турдиев (дар байн)

Аммо Наврӯз Одинаев, ҳуқуқшиноси тоҷик дар саҳифаи худ дар “Фейсбук” боз шудани парванда бо иттиҳоми кушторро нисбати ин ҷавон  маҳкум карда, далели аз ҷаобгарӣ озод шудани ӯро баён кард.

 

Лағви раводид, имкони будубош ва боз як иди нав

ВКХ Тоҷикистон хабар дод, ки аз аввали моҳи март Тоҷикистон ва Эрон реҷаи раводид (виза)-ро барои ронандагони ҳамлу нақли байналмилалии якдигар бекор мекунанд.

Онҳо метавонанд дар кишварҳои якдигар бидуни раводид то 30 рӯз дар ҳар давраи 90-рӯза иқомат кунанд.

9-уми январи соли 2026 Маҷлиси намояндагон созишномаеро қабул кард, ки тибқи он  шаҳрвандони  Тоҷикистону Қирғизистон то 60 рӯз бидуни бақайдгирии расмӣ, ҳуқуқи будубош дар қаламрави ҳамдигарро пайдо мекунанд. Ин санад 1-уми феврали соли 2018 имзо шуда буд ва баъди 8 сол –  рӯзи 9-уми январи соли 2026 ба тасвиб расид. Маълум нест, ки парлумони Қирғизистон низ созишнмаоро тавсиб кард ё на.

Инчунин, вакилони парлумон лоиҳаи тағйиру илова ба қонун дар бораи рӯзҳои идро ба тасвиб расониданд, ки тибқи он 1-уми июл дар кишвар “Рӯзи кормандони соҳаи суғуртаи иҷтимоӣ ва нафақа” таҷлил мешавад.

 

Шикоят аз Ӯзбекистон ва тарҷумаи истилоҳоти низомӣ

Муовини сарвазири Ӯзбекистон дар пайи шикояти соҳибкорони ин кишвар аз иқдоми мақомоти Тоҷикистон дар мавриди "эҷоди монеа" барои вуруди масолеҳи сохтмон, гуфт, ки дар чунин сурат "мо ҳам посухи ҳамсон медиҳем" ва ба сафири кишвараш дар Душанбе талаб кард, ки "ба онҳо паёми моро расонед".

Гап сари ин аст, ки аз 1-уми декабри соли 2025 Тоҷикистон барои 1 тонна сафолпораи кулолии Ӯзбекистон 450 доллар пардохти иловагӣ ҷорӣ карда, арзиши заминавии гумрукӣ дар сатҳи 300 доллар муқаррар шудааст.

Ӯзбекистон соли 2026 мехоҳад истилоҳоти низомии русиро ба вожаҳои ӯзбекӣ тарҷума кунад. Ҳоло Комиссияи истилоҳшиносӣ тарҷумаи 41 калимаи русӣ ба гузинаҳои ӯзбекиро баррасӣ дорад. Дар ҳоле ки кишвари ҳамсоя нав истилоҳоти низомиашро ӯзбекӣ мекунад, талошҳои чандинсолаи бархе аз донишмандон аз Тоҷикистон барои тоҷикӣ кардани рутбаҳои низомӣ то кунун бенатиҷа анҷомидааст.​

 

Асардуздӣ, “Маркази ягонаи реклама”​​​​​​​ ва интернети насли 5G

Раиси Комиссияи олии аттестатсионӣ (КОА) гуфт, соли 2025 дар ҳеҷ кори диссертатсионӣ ҳолати асардуздӣ ба қайд гирифта нашудааст, вале дар беш аз 100 кори илмӣ истифодаи ҳуши маснуӣ ошкор шудааст. 

Кумитаи радио ва телевизион бошад дар нишасти матбуотиаш аз таъсиси “Маркази ягонаи реклама”, ки ҳадафи он танзим ва ба тартиб даровардани пахши таблиғ ё реклама дар телевизион ва радиоҳобудааст, хабар дод.

Сардори Хадамоти алоқа гуфт, нақшаи насби пойгоҳҳои насли 5G дар Тоҷикистон барои солҳои 2026–2030 тасдиқ шуда, мутобиқи ин нақша, дар 65 шаҳру ноҳияи кишвар бо иштироки ширкатҳои ироадиҳандаи алоқаи мобилӣ пойгоҳҳои стандарти 5G насб мешавад.

 

Идомаи “ҷанг” бо “ӯ” ва “у” ва ваъдаи вазир

 

ИЗОБРАЖЕНИЕ Сахидод Раҳматуллозода

Дар нишасти матбуотии Кумитаи забон ва истилоҳот, ки бо ҳузури Сахидод Раҳматуллозода, роҳбари ин ниҳод доир шуд, имлои “у” ва “ӯ” тунд баҳс шуд. Акнун дар вожаҳои ҳамреша бо калимаи “омӯхтан”, аз ҷумла “омӯз”, “омӯзгор”, “омӯзиш” ба ҷойи ҳарфи “ӯ” ҳарфи “у” навишта мешавад. Ҳамчунин, мувофиқи Имлои нави забони тоҷикӣ ва Фарҳанги тафсирии забони тоҷикӣ, ки соли 2025 Кумитаи забон ва истилоҳот нашр кардааст, чанд калимаи тоҷикӣ, ки қаблан бо ҳарфи “ӯ” навишта мешуданд, акнун бо “у” навишта мешаванд.

Далели ин тағйирот чист ва донишмандон дар ин масъала чӣ далоил доранд, дар ин пайванд мутолиа кунед.

Далер Ҷумъа, вазири энерҷӣ ва захираҳои оби Тоҷикистон дар нишасти хабарӣ ваъда дод, ки дар моҳи шарифи Рамазон реҷаи интиқоли барқ пурра риоя мешавад ва имкон дорад, ки аҳолӣ бештар бо барқ таъмин шаванд. Аммо ӯ нагуфт, ки интиқоли барқ дар ин марҳила чӣ қадар зиёд хоҳад шуд. Ба гуфтаи ӯ, ин низ аз резиши об дар дарёҳо вобаста аст.

 

Гусели моҳ бо таҷлили ҷашни Сада

Моҳи январро тоҷикистониён бо таҷлили ҷашни Сада хайрбод гуфтанд. Рӯзи 31-уми январ дар Боғи ба номи Абулқосим Фирдавсии шаҳри Душанбе ҷашни Сада баргузор шуд ва кишоварзон аз шаҳру ноҳияҳои кишвар маҳсулотеро, ки ифодагари Сада ҳастанд, ба намоиш гузоштанд.

 

ИЗОБРАЖЕНИЕ Таҷлили ҷашни Сада дар Тоҷикистон

Тибқи анъана, иштирокдорон нахуст гулхан афрӯхтанд, ки яке аз рамзҳои ҷашни Сада мебошад. Гузориши моро дар ин пайванд бубинед.

 

Аз рабудани Мадуро то эътирозҳои Эрон

Шаби 2 ба 3-юми январ Николас Мадуро, раисҷумҳури Венесуэла бо ҳамсараш аз сӯйи нерӯҳои вижаи Амрико рабуда шуд. Ӯ ҳоло дар боздоштгоҳе дар Амрико нигоҳ дошта мешавад ва қарор аст дар додгоҳи ин кишвар муҳокима шавад.

Коршиносон рабудани раисҷумҳури як кишвар аз сӯйи Амрикоро “намоиши қудрат” ва “паём ба Чину Русияву Эрон” унвон карда, аз он нигаронанд, ки ин амал “низоми оламро барҳам мезанад”.

 

ИЗОБРАЖЕНИЕ

Чанде пас, 7-уми январ Доналд Трамп, раисҷумҳури ИМА фармонеро имзо кард, ки тибқи он кишвараш узвияти худро дар 66 созмон ва созишномаи байналмилалӣ қатъ мекунад. Ин рӯйхат 31 сохтори СММ ва 35 созмони дигари ҷаҳониро дар бар мегирад. Дар пайи ин, Антонио Гуттериш, дабири кулли СММ аз саривақт пардохт нашудани аъзоҳақӣ ва мушкилот дар хазинаи ин созмон гуфт.

Эътирозҳо дар Эрон поёни моҳи декабри соли гузашта оғоз шуд ва дар моҳи январ идома ёфт. Он дар пайи уфти арзиши пули риёл (пули миллии Эрон) ва афзоиши таваррум оғоз шуд. Мақомоти Эрон мегӯянд, дар пайи эътирозҳои ахир дар ин кишвар 3 ҳазору 117 тан ҷон бохтаанд, ки аз ин 2 ҳазору 427 шаҳрванди оддиву кормандони нерӯҳои амниятӣ ва 690 “террорист ва шӯришгар” будаанд.

Ҳамчунин, ин моҳ раисҷумҳур ва намояндаҳои Амрико, Русия ва Украина чанд мулоқотҳое барои поёни ҷанги Русия дар Украина доштанд. Шаби 22 ба 23-юми январ дар Маскав Владимир Путин, раисҷумҳури Русия бо Стив Уиткофф, фиристодаи махсуси раисҷумҳури Амрико ва Ҷаред Кушнер, соҳибкор ва домоди Доналд Трамп мулоқот кард. Чанд соат пештар аз ин, Владимир Зеленский ва Доналд Трамп, раисҷумҳурони Украина ва Амрико дар ҳошияи Ҳамоиши иқтисодӣ дар Давос мулоқот ва сӯҳбат карданд.

Пас аз ин, ҳайатҳои се кишвар дар шаҳри Абу-Забии ИМА мулоқот ва музокира карданд ва дар назар аст, мулоқоти навбатии онҳо 4-5-уми феврал идома ёбад.

Ҳамчунин, дар ин моҳ Доналд Трамп ба таври расмӣ аз таъсиси Шӯрои сулҳ барои ҳалли қазияи Фаластин ва Исроил хабар дод. Коршиносон тахмин мезананд, ки ин ниҳод метавонад ҷойгузини Созмони Милали Муттаҳид (СММ) бошад.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Пешниҳоди муфтӣ: Идораи вақф таъсис шавад

От
admin
-
0

Саидмукаррам Абдулқодирзода, раиси Шӯрои уламо ё худ муфтии Тоҷикистон пешниҳод дорад, ки дар кишвар Идораи вақф таъсис дода шавад, то корҳои хайриявии сокинонро ба танзим дароварад.

Муфтӣ имрӯз зимни нишасти матбуотии Кумитаи дин ва танзими ҷашну маросим ҳини суҳбаташ дар мавриди корҳои хайриявӣ гуфт, беҳтар аст дар кишвар Идораи вақф таъсис шавад, зеро дар аксар кишварҳои исломӣ ва ҳатто ғайриисломӣ чунин ниҳоде фаъолият мекунад.

“Пеш аз инқилоби сурх (манзур Инқилоби октябр, соли 1917, – АП) ҳам дар мо идораи вақф вуҷуд дошт. Беҳтар мебуд, имрӯзам ҳам чунин чиз бошад”, – афзуд Абдулқодирзода.

Вай таъкид кард, ки ҳар як мусалмон бояд бидонад, ки кадом кори хайраш чӣ миқдор савоб дорад ва ин савоб давомдор аст ё на. Ҳамин тавр, таъкид кард, ки “мутаассифона, аз гӯшу фаҳми мардуми мо садақаи ҷория дур мондааст”.

Ба гуфтаи муфтӣ, савоби садақаи ҷория то замоне ки ҳамон садақа мавриди истифода аст, ба хайркунандаи он мерасад. Барои мисол гуфт, ки нафаре агар мактаб ё ятимхонае созад, то вақте дар он хонандагону ятимон таҳсил ё зиндагӣ мекунанд, ба созандаи он савоб мерасад.

Саидмукаррам Абдулқодирзода тавзеҳ дод, ки ҳамин гуна садақаҳои ҷория вақф маҳсуб мешаванд: “Касе як мактабе месозад – вақф ба хотири Худованди азза ва ҷал, ё масҷиде месозад – вақф ба хотири Худованди азза ва ҷал, ё пиронсолхонае ё ятимхонае – вақф аст. Яъне, ба як шахс марбут нест, ҳамеша он макони ҷамъиятӣ мебошад. Ва савобаш садақаи ҷория мебошад”.

 

ИЗОБРАЖЕНИЕ Саидмукаррам Абдулқодирзода (аз чап)

Ба гуфтаи Абдулқодирзода, беҳтар аст, ки “дар мувофиқа бо ниҳодҳои вобаста, мутасаддӣ, ваколатдор ҳамин Идораи вақф ташкил шавад, то хайрияҳои ҷорияи мардум бештар гардад”.

Аммо ӯ дақиқ нагуфт, ки ин ниҳод бояд дар назди Шӯрои уламо ё Кумитаи дин ва танзими ҷашну маросим таъсис шавад ё ниҳоди нави комилан алоҳида бошад.

Вақф амвол ё молу мулкест, ки шахс онро ба мақсади хайр ба ҷамъият мебахшад. Идораи вақф – ин ниҳоде метавонад бошад, ки амволи вақфро идора, нигоҳдорӣ ва истифодаи дурусти онро назорат мекунад.

Ёдовар мешавем, ки ҳоло дар Тоҷикистон ҳадди аққал ду ниҳоди пайванд ба Ислом фаъолият дорад: яке Шӯрои уламо ва дигарӣ Маркази исломшиносӣ. Агар Шӯрои уламо бештар ба масоили шаръӣ, додани фатвоҳо ва роҳнамоии ибодатгузорон машғул бошад, Маркази исломшиносӣ ҳамчун як ниҳоди таҳлилии назди раисҷумҳур бештар ба омӯзиши илмии равандҳои динӣ ва таъмини амнияти идеологӣ тамаркуз мекунад.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Тоҷикистон нақша дорад, ки дар 5 соли оянда $15,7 млрд сармоя ҷалб кунад

От
tojiki
-
0

Ҳукумати Тоҷикистон "Барномаи сармоягузории давлатиро барои солҳои 2026-2030" тасдиқ кард, ки тибқи он амалисозии 864 лоиҳаи сармоягузорӣ ба маблағи умумии 15,7 млрд доллар пешбинӣ шудааст. Ҳадафи аслии ҳуҷҷат ҷалби сармоягузории дохилӣ ва хориҷӣ баҳри рушди соҳаҳои афзалиятноки иқтисод унвон шудааст.

Қисмати зиёди лоиҳаҳо ҳоло манбаи муайяни маблағгузорӣ надоранд, ки тибқи арзёбии муаллифони Барнома, барои иштироки мададрасонҳои байнулмилалӣ ва намояндагони бахши хусусӣ имконоти васеъ фароҳам меорад. Дар умум, ҳоло барои сармоягузорон ба маблағи зиёда аз 11 млрд доллар лоиҳаҳо боз буда, бо маблағгузорӣ таъмин нестанд.

 

Афзалият ба энергетика ва нақлиёт

Пешбинӣ шудааст, ки қисмати зиёди маблағ ба соҳаи энергетика (38 лоиҳа ба маблағи 6,4 млрд доллар) равона мегардад.

Дар зинаи дуюм, соҳаи нақлиёт қарор дорад (22% ё худ 3,5 млрд доллар), дар идома бахши кишоварзӣ ва обёрӣ (13%), обтаъминкунӣ ва обу корез (8%), маорифу илм, тандурустӣ ва дигар бахшҳо ҷой гирифтаанд.

Дар назар аст, ки 801 лоиҳа (ба маблағи 10,1 млрд доллар) аз ҳисоби ҷалби грант ва кумакҳои техникӣ ва 63 лоиҳа (5,6 млрд доллар) – аз ҳисоби қарз ва маблағгузории омехта (қарз + грант) амалӣ мешаванд.

Дар ҳамин ҳол, манбаъҳои маблағгузорӣ танҳо барои 125 лоиҳа ба маблағи 4,3 млрд доллар муайян шуда, дар мавриди 739 лоиҳаи боқимонда (11,4 млрд доллар) ҳоло сармоягузорон пайдо нашудаанд.

 

Энергетикаи сабз ва содироти барқ

Дар барнома имконоти нодири Тоҷикистон дар соҳаи манбаъҳои таҷдидшавандаи энергия таъкид мешавад.

Зикр мегардад, ки имрӯз 98%-и нерӯи барқ дар кишвар аз ҳисоби манбаъҳои барқароршавандаи нерӯи барқ истеҳсол шуда, дар соли 2032 то ба 100% расонидани ин нишондиҳанда ба нақша гирифта шудааст.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Майдони сохтмони НБО "Роғун"

 

Дар назар аст, ки оянда Тоҷикистон ба кишвари содиркунандаи бузурги нерӯи барқ дар минтақа табдил меёбад.

Имконоти нерӯи барқи обӣ (гидроэнергетикӣ)-и Тоҷикистон 527 млрд кВт/соат дар як сол арзёбӣ шуда, дар ҳамин ҳол ҳамагӣ 5% аз ин имконот азхуд шудааст.  Имконоти истифодаи  нерӯи офтобӣ ва бодӣ низ баланд боқӣ мемонад.

 

Иқтисод рушд ва камбизоатӣ коҳиш меёбад

Дар санад, натиҷаҳои амалисозии барномаи пешина барои солҳои 2021-2025 зикр шудааст.

Дар ин давра, рушди миёнаи солонаи иқтисоди кишвар 8,5%-ро ташкил дода Маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ (ММД) дар соли 2024 ба 153,4 млрд сомонӣ расид. Тайи 5 соли ахир ҳаҷми сармоягузориҳои хориҷӣ 11,4 млрд долларро ташкил дода, сатҳи камбизоатӣ аз 26,3% то 20,3% поин рафтааст.

Муаллифони Барнома бо истинод ба маълумоти Бонки ҷаҳонӣ таъкид месозанд, ки Тоҷикистон ба сафи даҳгонаи кишварҳои дорои суръати баланди коҳиши камбизоатӣ тайи 15 соли ахир шомил шудааст.

ИЗОБРАЖЕНИЕ

 

Таваҷҷуҳ ба бахши хусусӣ

Дар санад зикр мегардад, ки мақомот ба тавсеъаи шарикии давлату бахши хусусӣ умедворанд. Аллакай ба маблағи зиёда аз 503 млн сомонӣ 15 созишномаи шарикии давлатӣ ва бахши хусусӣ ба имзо расида, зиёда аз 667 ҷойи корӣ фароҳам оварда шудааст.

Ҳамчунин, дар кишвар панҷ минтақаи озоди иқтисодӣ амал карда, дар онҳо 107 ширкат ба қайд гирифта шудааст.

Ғайр аз ин, ба сармоягузорон зиёда аз 240 навъи кафолату имтиёзҳо бо шумули имтиёз аз пардохти андоз ва осону сабуктар шудани расмиёти гумрукӣ пешниҳод шудааст.

Татбиқи муваффақонаи лоиҳа, тибқи арзёбии муаллифони он, дар сурати маҳдуд будани имконот, маблағгузорӣ ба лоиҳаҳои калидиро таъмин ва ба рушди энергетика, нақлиёт, бахши кишоварзӣ, иқтисоди рақамӣ ва соҳаи иҷтимоӣ суръат мебахшад.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Хадамоти алоқа мегӯяд, садҳо маротиба афзоиши нархи басомадҳо ба нарху сифати интернет таъсир намерасонад

От
Mazhab
-
0

Хадамоти алоқаи Тоҷикистон мегӯяд, ҳадафи садҳо баробар зиёд кардани ҳақи истифода аз басомадҳои радиоӣ барои ширкатҳои мобилӣ дар Тоҷикистон “танзим ва таъмини рақобати солим байни операторон” аст ва ин тасмим ба иддаои онҳо, “ба нарх ва сифати интернет дар кишвар таъсир намерсонад”.

Исфандиёри Саъдулло, сардори Хадамоти алоқаи Тоҷикистон рӯзи 28-уми январ дар нишасти матбуотӣ гуфт, ки ҳадафи ин тасмим, танзими истифодаи радиобасомадҳо ҳамчун захираи маҳдуди давлатӣ ба роҳ монда шудааст.

“Ҳангоми таҳияи тарофаҳои ширкатҳои мобилӣ, нархи истифодаи захираҳои давлатӣ (радиобасомадҳо, аз идора) ҳатман ба назар гирифта мешавад. Вобаста ба баланд шудани нархи радиобасомадҳо афзоиши нархи хидматрасониҳоро дар назар надорем. Ин танҳо барои танзим ва шароити мусоид фароҳам овардан барои рақобати солим роҳандозӣ гардидааст”, – гуфт сардори Хадамот.

Ба таъкиди номбурда, бархе ширкатҳо аз арзон будани нархи радиобасомадҳо истифода карда, онҳоро пурра харидорӣ мекарданд, вале дигар истифода намебурданд, ки ба рушди соҳа монеъ мешуд ва ҳамчунин, рушди дигар ширкатҳоро безмедошт. Ба гуфтаи ӯ, “вақте нархҳо ба танзим дароварда мешаванд, ширкатҳо метавонанд, ки рақобати солим дошта бошанд ва басомадҳоро банд накарда, барои рушди соҳа истифода кунанд”.

Исфандиёри Саъдулло шарҳ дод, ки нархи басомадҳо вобаста ба минтақа ва ҳаҷми муштариён фарқ мекунад.

“Масалан, аз рӯи ҳисоби мо, агар операторон басомадро самаранок истифода карда, интернети 4G- ро пурра дар ҳудуди кишвар таъмин кунанд, ин маблағ ночиз аст. Ин бениҳоят маблағи кам аст. Ин ба тарофаҳо умуман дахл надорад ва ширкатҳо ҳам маблағи хариди басомадро болои тарофаҳои худ зам намекунанд”, – гуфт ӯ.

Ёдовар мешавем, ки тибқи қарори ҳукумати кишвар аз моҳи сентябри соли гузашта, ҳақи истифодаи басомадҳои радио барои 2G ва 3G тақрибан 400 маротиба ва барои 4G ва 5G беш аз 560 маротиба афзоиш ёфт.

Аз ҷумла, барои шаҳри Душанбе арзиши як басомади радио чунин аст:

– 14 040 сомонӣ барои 2G–3G;

– аз 16380 то 19 890 сомонӣ барои 4G–5G дар як сол.

Қаблан маблағи пардохт барои як басомади радио 35 сомонӣ дар як солро ташкил медод ва ба стандарти алоқа вобаста набуд.

Ширкатҳои мобилӣ аз шарҳ расман худдорӣ мекунанд. Аммо намояндагони соҳа бо шарти ифшо нагардидани ному насабашон зикр мекунанд, ки ин ҷо сари даҳҳо миллион сомонӣ хароҷоти иловагӣ метавонад сухан равад.

“Агар пештар барои 100 басомади шартии радио ширкати мобилӣ тақрибан 3 500 сомонӣ дар як сол пардохт мекард, акнун мувофиқи қоидаҳои нав, зимни ҳисобу китоб дар шаҳри Душанбе ин маблағ барои 2G–3G метавонад то 1,4 млн сомонӣ ва барои 4G–5G – қариб то 2 млн сомонӣ зиёд шавад”, – мегӯяд намояндаи яке аз ширкатҳо.

Ба гуфтаи коршиносон, шумори басомадҳои истифодашаванда дар ширкатҳо метавонад 200, 300 ва зиёдтар аз он бошад, ки сарборӣ ба операторонро бамаротиб меафзояд.

Ба ҷуз алоқаи мобилӣ, меъёрҳои нав барои дигар навъҳои истифодаи басомадҳои радио низ афзоиш ёфт, ки бо онҳо метавонед дар ин маводи “Азия-Плюс” шинос шавед: Ҳақи истифода аз басомадҳои радио барои ширкатҳои мобилӣ дар Тоҷикистон садҳо баробар зиёд шуд.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Сокинон, аз ҷумла се мансабдор барои нақзи қонуни танзим қариб 11 млн. сомонӣ ҷарима шудаанд

От
Mazhab
-
0

Аз қариб 11 млн сомонӣ ҷаримаи сокинон, аз ҷумла се мансабдор барои нақзи қонуни танзим, то ташхиси диншиносиву рад кардани беш аз 700 дархост, аз мавзӯҳое буд, ки дар нишасти матбуотии Кумитаи дин ва танзими ҷашну маросим садо дод.

Ба иттилои варақаи матбуотии кумита, додгоҳҳои Тоҷикистон соли 2025-ум 1268 сокини кишварро барои риоя накардани қонуни танзим дар умум, 10 миллиону 989 ҳазору 681 сомонӣ ҷарима кардаанд. Аз ин маблағ то ҳол 7 миллиону 28 ҳазору 808 сомонии он ситонида шудааст.

Ҳамаи онҳо дар асоси моддаи 481 (риоя накардани танзими ҷашну маросим) -и Кодекси ҳуқуқвайронкунии маъмурӣ ҷазо гирифтаанд. Дар маҷмӯъ, соли гузашта аз сӯи додгоҳҳо 1 ҳазору 297 парвандаи маъмурӣ (соли 2024 – 1435 парванда) баррасӣ шуда, 29 парванда аз ҷониби судҳо қатъ шудааст.

ИЗОБРАЖЕНИЕ

Фарухулло Олимзода, муовини раиси Кумитаи дин дар нишасти хабарӣ иттилоъ дод, ки аз миёни ҷаримашудаҳо, 3 мансабдор ҳам ҳастанд, ки барои нақзи қонуни танзим ҷарима шудаанд. Аммо ӯ дақиқ дар бораи мансаби онҳо ва миқдори ҷаримаашон маълумот надод.

Вале қисмҳои алоҳидаи моддаи 481-и Кодекси ҳуқуқвайронкунии маъмурӣ барои риоя накардани меъёри Қонун, барои мансабдорон аз 780 то 117 ҳазор сомонӣ (аз 10 то 1500 нишондиҳанда барои ҳисобҳо) ҷарима пешбинӣ мекунад.

 

Ба беш аз 700 дархост барои ташхиси диншиносӣ ҷавоби манфӣ додааст

Кумитаи дин, ки ҳамасола маводҳои диниро аз ташхиси диншиносӣ мегузаронад, мегӯяд, соли гузашта аз 1 ҳазору 116 дархости воришуда ба 708-тои он хулосаи манфӣ додааст.

Чунин маводи динӣ мавриди таҳлил ва ташхиси давлатии диншиносӣ қарор гирифтаанд:

– 3866 номгӯй адабиёти динӣ;

– 4313 варақа аз саҳифаҳои интернетии истифодабарандагон;

– 1038 фита;

– 71 телефон;

– 12 флешкорт;

– 1 ноутбук.

ИЗОБРАЖЕНИЕ

“Аз ин теъдод ба 708 дархост бинобар мавҷуд будани нишонаҳои ифротӣ хулосаи манфӣ ва ба 408 дархост хулосаи мусбат дода шуд”, – омадааст дар варақаи матбуотии Кумитаи дин.

Соли 2024 Кумитаи дин аз 550 дархост дар робита ба ташхиси диншиносӣ, ба 292-тои он посухи манфӣ ва ба 258-тои дигар хулосаи мусбат дода буд.

 

Чаро бояд маводҳо аз ташхиси диншиносӣ гузаранд?

Тибқи моддаи 22 қонуни озодии виҷдон ва иттиҳодияҳои динӣ ҳангоми воридоти адабиёти динӣ онҳо бояд  аз ташхиси давлатии диншиносӣ гузаранд. Аммо мақомот мегӯянд, на ҳамаи фурӯшандагон ҳангоми ворид кардани чунин адабиёт ба ҳудуди Тоҷикистон онҳоро аз ташхис гузарондаанд.

Тартиби чӣ гуна гузаронидани ташхиси давлатии диншиносӣ қарори ҳукумат дар бораи "Тартиби гузаронидани ташхиси давлатии диншиносӣ” мушаххас кардааст.

Солҳои пеш номгӯи рӯйхати адабиёти мамнӯъ дар  сомонаи Кумитаи дин буд, аммо ҳоло бо вуҷуди зиёд шудани номгӯи онҳо, ин рӯйхат дар сомона нест. Дар натиҷа, шаҳрвандон намедонанд, ки кадом адабиёт мамнӯъ аст. Ин ҳам метавонад як мушкили дигар барои одамон ҳангоми харидорӣ ва пайдо кардани адабиёти динӣ гардад.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Хонаводае, ки дар Спитамен аз “консерва” заҳролуд гардида буданд, аз бемористон рухсат шудаанд

От
Mazhab
-
0

Панҷ узви як оила, ки дар ноҳияи Спитамен аз “консерва” заҳролуд гардида буданд, аз бемористон рухсат шудаанд. Дар ин бора Ҷамшед Ҷӯразода, раиси ин ноҳия рӯзи 30-юми январ дар нишасти хабарӣ ба рӯзноманигорон итилоъ дод ва илова кард, ки “ҳоло ҳамаи онҳо сиҳату саломатанд”.

Ӯ гуфт, ки охирин заҳролудшуда рӯзи 27-уми январ аз Бемористони марказии ноҳия рухсат шуд. Ҷӯразода илова кард, ки рӯзи ҳодиса беморонро хабар гирифтааст ва табибон ба раиси ноҳия гуфтаанд, ки ба ҳаёти онҳо хатар таҳдид намекунад.

Қаблан, аз Маркази назорати давлатию санитарӣ (МНДСЭ) дар вилояти Суғд ба “Азия-Плюс” иттилоъ дода буданд, ки дар деҳаи Хавотаги ноҳияи Спитамен 5 узви як оила пас аз истеъмоли “консерва”-и хонагӣ заҳролуд ва дар бемористон бо бемории ботулизм бистарӣ шудаанд. Ҳамчунин, 9 узви дигари ин оила, ки ин хуришро истеъмол карда будаанд, бо гумони заҳролудшавӣ аз ташхис гузаштаанд.

Ғайр аз ин, аз хонаи ин оила 30 банка “консервахӯришро барои ташхис бурдаанд.

Бояд гуфт, ки соли гузашта дар ин вилоят 4 ҳодисаи заҳролудшавӣ сабт шуда, дар пайи он 14 нафар заҳролуд гардидаанд. Дар соли 2026 ин якумин ҳодисаи заҳролудшавӣ дар Суғд будааст.

Соле чандин нафар дар беморхонаҳои кишвар бо заҳролудшавӣ бистарӣ мегарданд, ки сабаби он истеъмоли консерваҳои сабзавотӣ, хусусан боимҷон, бодиринг, занбӯруғ, сир, қаламфур ва карам гуфта мешавад. Мутаассифона ҳолатҳои марг ҳам ба қайд гирифта мешавад. 

Дар Telegram, Facebook, Instagram, OK ва ВК бо мо бимонед.

Вазири маориф норасоии кӯдакистонҳоро дар кишвар тасдиқ кард. Барои ҳалли он чӣ бояд кард?

От
tojiki
-
0

Раҳим Саидзода, вазири маориф ва илми Тоҷикистон норасоии ҷой ва навбатпойиҳо дар боғчаву кӯдакистонҳои кишварро тасдиқ кард ва гуфт, барои барои ҳалли ин мушкилӣ "садҳо кӯдакистон сохтан зарур аст".

Ӯ зимни нишасти матбуотии рӯзи 30-юми январ зикр кард, ки бо дастури президент дар панҷ соли оянда сохтмону ба истифода додани зиёда аз 800 муассисаи томактабӣ зарур аст, ки корҳо дар самт идома дорад.

"Ҳоло "Барномаи рушди муассисаҳои томактабӣ барои солҳои 2026-2030" қабул шудааст ва мо дар куҷо заруртар будани сохтмони онҳоро баррасӣ дорем”, – илова намуд вазир.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Раҳим Саидзода

 

Волидайн моҳҳо интизор мешаванд

Дар ҳамин ҳол, бархе волидайн дар робита ба ин масъала ба “Азия-Плюс” гуфтанд, ки зимни қабул ба муассисаҳои томактабии шаҳри Душанбе баъзан моҳҳо дар навбат меистанд.

Ба гуфтаи онҳо, дар баъзе ноҳияҳо нисбат ба муассисаҳои давлатӣ, кӯдакистонҳои хусусӣ бисёртаранд, вале на ҳама оилаҳо имкон доранд, ки дар як моҳ барои кӯдакистони хусусӣ маслан, 1000 сомонӣ ва зиёдтар аз он  пардохт кунанд.

“Дар кӯдакистонҳои хусусӣ пардохти моҳона аз 1000 сомонӣ зиёдтар буда, на ҳамаи оилаҳо ба ин имкон доранд. Оилаҳое ҳастанд, ки бо ин маблағ як моҳ зиндагӣ мекунанд. Аксари волидайн маҷбуранд, ки якчанд моҳ интизор бошанд, то ки фарзандашон ба кӯдакистон қабул шавад”, – мегӯяд Назокат, ки духтарчаашро танҳо баъди се моҳ аз замони пешниҳоди ариза, ба кӯдакистон қабул кардаанд.

 

"Вазорати маориф ба нархномаҳо дар кӯдакистонҳои хусусӣ ҷавобгӯ нест"

Аз Вазорати маориф шарҳ доданд, ки пардохти моҳона дар кӯдакистонҳои хусусӣ аз ҷониби ин ниҳод муқаррар ва мувофиқа намешавад. Он танҳо бо Хадамоти зиддиинҳисорӣ мувофиқа мешавад.

Бино ба маълумоти Вазорат, аз 1-уми январи соли 2026 пардохти моҳона барои хидматгузорӣ дар кӯдакистонҳои давлатӣ зиёд шуда, акнун волидон ба ҷойи 150 сомонии пешина 156 сомонӣ пардохт мекунанд.

Сабаби боло бурдани пардохти моҳона афзоиши ҳаҷми нишондиҳанда барои ҳисобҳо аст, ки аз75 сомонии соли гузашта то 78 сомонӣ расид.

Дар шаҳрҳои калони кишвар – Душанбе, Хуҷанд ва Бохтар пардохти моҳона барои таълиму тарбия дар кӯдакистонҳои давлатӣ дар сатҳи 2 нишондиҳанда барои ҳисобҳо, яъне 156 сомонӣ муқааррар шудааст.

Дар ноҳияҳои кӯҳӣ ва дурдаст маблағи пардохти мазкур ба ҷойи 112,5 сомонии пешина (барои муқоиса: дар соли 2024 – 108 сомонӣ) 117 сомониро ташкил медиҳад. Ин тағйирот ба кӯдакистонҳои хусусӣ дахл надорад

ИЗОБРАЖЕНИЕ Яке аз кӯдакистонҳои нав дар Душанбе

 

Фарогирӣ бо кӯдакистонҳо то 30,1% афзуд

Равшан Каримзода, муовини вазири маориф зимни нишасти матбуотии рӯзи 30-юми январ гуфт, ки дар Тоҷикистон зиёда аз 795 муассисаи томактабӣ амал мекунанд, ки аз ин миқдор 167-то хусусӣ, 598-то давлатӣ ва 30-то дар назди вазорату идораҳо фаъолият доранд.

Ба иттилои манбаъ, тайи чор соли ахир сатҳи фарогирии насли наврас бо кӯдакистонҳо аз 15,6% то 30,1% афзудааст.

Мувофиқи "Стратегияи миллии рушди маорифи кишвар", то соли 2030  фарогирии насли наврас бо кӯдакистонҳо бояд то 50% расонида шавад.

Танҳо соли равон дар ҷумҳурӣ, 65 кӯдакистони давлатӣ ва 32 кӯдакистони хусусӣ ба истифода дода шудааст. Айни замон сохтмони 68 муассисаи томактабӣ ҷараён дорад.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

1...131415...5,351Страница 14 из 5,351