Тоҷири дар Маскав нопадидшудаи тоҷик, собиқ вакили Маҷлиси вакилони халқи вилояти Суғд Низомхон Ҷӯраев дар шаҳри Душанбе пайдо шуд. Чанде қабл тавассути телевизион суханронии ӯ намоиш дода шуд.
Дар суханронии худ Ҷӯраев гуфт, ба хотири модари 79-солааш ихтиёрӣ ба ватан баргаштааст. Ӯ иброз дошт, ки дар ватан будан беҳтар аст. Номбурда ҳамчунин зикр кард, ки гуноҳҳои худро эътироф менамояд.
Бо хулоса аз навори сабти видеоӣ метавон гуфт, ки Ҷӯраев матни қаблан омодашударо мехонад. Ӯ дар бораи чӣ гуна тавассути Қазоқистону Қирғизистон аз Русия ба Тоҷикистон баргаштанашро зикр менамояд. «Ман гунаҳкорам. Тамоми муддати дар ғарибӣ будан фикрҳо дар бораи модар ва фарзандонам маро осуда намегузоштанд ва ман қарор додам, ки ба ватан баргардам. Чун ба Душанбе расидам, ба мақомот бо ариза муроҷиат кардам, ки дар он пурра гуноҳҳои худро эътироф намуда, тақдири худро ба қонун месупорам», – гуфт Ҷӯраев.
Дар ҳамин ҳол, Анна Ставитская, вакили мудофеи Ҷӯраев бовар надорад, ки зерҳимояи ӯ ихтиёрӣ ба Тоҷикистон рафта бошад.
«Ӯ ихтиёрӣ рафта наметавонист. Комилан возеҳ аст, ки ӯро дуздида, маҷбур кардаанд, ки чунин суханонро бигӯяд. Ин комилан дурӯғ буда, ман ба ҳоли ӯ раҳмам меояд. Ман бар ин назарам, ки ӯро ҳукуматдорони Тоҷикистон бо кумаки ҳукуматдорони Русия рабудаанд», – зикр кард вакили мудофеъ.
Ёдрас мекунем, ки Низомхон Ҷӯраев рӯзи 29-уми март пас аз озод шудан аз тавқифгоҳи шаҳри Зеленогради вилояти Маскав нопадид шуд. Он замон адвокати ӯ гуфта буд, ки аз озод шудани ӯ хеле дер хабар ёфтааст.
Мақомоти ҳифзи ҳуқуқи Тоҷикистон тамоми ин муддат тасдиқ мекарданд, ки дар бораи будубоши Ҷӯраев огаҳие надоранд.
Мутобиқи маълумоти мақомоти интизомии Тоҷикистон, собиқ вакили Маҷлиси вакилони халқи вилояти Суғд ва собиқ директори генералии корхонаи кимиёвии «Кимиё»-и ноҳияи Исфара Низомхон Ҷӯраев гурӯҳи ҷиноятпешае созмон дода, ки аъзои он ба қатли муовини прокурори генералии ҷумҳурӣ Толиб Бобоев дар соли 1999 даст доранд. Онҳо ҳамчунин ба бандитизм, ғайриқонунӣ нигоҳ доштани аслиҳа, гирифтани маблағҳои пулӣ бо роҳи ҷиноят ва ғайра айбдор карда мешаванд.
Муфаттишони Тоҷикистон муайян намудаанд, ки ин гурӯҳи ҷиноятпеша ба давлат дар ҳаҷми 38 млн. сомонӣ зарари молӣ расонидааст. Аз ҷониби гурӯҳи ҷиноятпешаи мазкур 16 иншооти давлатӣ ғайриқонунӣ хусусӣ гардонида шуда, аллакай ба давлат бозпас баргардонида шудаанд.
Моҳи июни соли 2009 Суди олии Тоҷикистон беш аз 30 тан аз аъзои гурӯҳро ба муддати аз 10 то 25 соли зиндон маҳкум кард. Худи Ҷӯраевро бошад, ҳукумат ба пайгарди қонунии байнулмилалӣ эълон кард.
Моҳи августи соли 2010 бо дархости Душанбе ҳукуматдорони Русия Ҷӯраевро дар шаҳри Маскав боздошт намуда, моҳи феврали соли 2011 Прокуратураи генералӣ бобати истирдоди ӯ ба Тоҷикистон қарор қабул кард. Дар ҳамин ҳол, Ҷӯраев дархост намуд, ки ба ӯ дар Русия паноҳгоҳи сиёсӣ дода шавад.
Моҳи майи соли гузашта Низомхон Ҷӯраев ба Суди Аврупо оид ба ҳуқуқи инсон муроҷиат намуд. Пас аз мавриди баррасӣ қарор гирифтани муроҷиат президенти Палатаи Иттиҳоди Аврупо ҷиҳати даст кашидан аз истирдоди Ҷӯраев ба Тоҷикистон қарор қабул кард.
