Ҳамакнун, маълум нест, ки барномаи “Ислоҳнигорӣ”, ки қариб 4 сол боз аз сӯи Кумитаи забон ва истилоҳот омода мешавад, кай пурра дастрасӣ омма мегардад. Ин дар ҳолест, ки як соли пеш гуфта буданд, баъди ҷашни Наврӯзи соли 2024 барнома пурра дастраси корбарон мешавад.
“Ислоҳнигорӣ” барномае ҳаст, ки калимаҳои тоҷикии дар барномаи “Microsoft Word” нодуруст навиштаро ба таври худкор ислоҳ мекунад.
Сахидод Раҳматуллозода, раиси Кумитаи забон ва истилоҳот имрӯз дар нишасти матбуотӣ чанд сабаби ҳанӯз таҳия нашудани онро шарҳ дода гуфт, ки “барои фаъол гардидани ин барнома барои мо ҷилд – ҷилд китобҳо лозим аст, ки ба ин барнома ворид карда шавад”.
“Бо як – ду корманди Кумита, ки ба ин масълала машғуланд, мо корҳои зиёдеро анҷом додем. Ба ҳар сурат, барнома дар шакли аввалия омода аст”, – гуфт Сахидод Раҳматуллозода.
Дар нишасти матбуотии қаблӣ ӯ гуфта буд, ки баъди ба нашр расидани китоби “Фарҳанги имлои забони тоҷикӣ” барномаи мазкур дастраси омма мешавад.
Имрӯз ҳам ба чоп нашудани ин китоб таъкид карда, гуфт, ки “охирин нуқтаҳоро барои чопи “Фарҳанги имлои забони тоҷикӣ” гузоштем. Аллакай, як нусха чоп гардид ва аз тарафи мутахассисони мо мавриди баррасӣ қарор гирифт”.
Сахидод Раҳматуллозода гуфт, ки “агар мо дар “Ислоҳнигорӣ” фарҳанги кӯҳнаро дохил мекардем, имрӯз боз маҷбур мешудем, фарҳанги навро илова кунем. Ин кори осон нест, бояд миллионҳо калима ворид кунем”.
“Муҳимтарин санаде, ки барои “Ислоҳнигорӣ” лозим аст, ҳамин “Фарҳанги имлои забони тоҷикӣ” аст. Агар ҳамин фарҳанг пурра чоп шавад, фикр мекунам, ки дар самти “Ислоҳнигорӣ” корҳо зудтар вусъат хоҳад ёфт”, – гуфт раиси Кумитаи забон ва истилоҳот.
Ӯ зикр кард, ки барои дастраси ҳама шудани “Ислоҳнигорӣ” ҳоло намунаи савтии ин барномаро корбарӣ доранд.
Бодя гуфт, ки дар сурати роҳандозӣ шудани барномаи “Ислоҳнигорӣ” дар барномаи “Microsoft Word” ё дигар барномаҳои компютерие, ки матн навишта мешавад, агар калимаи тоҷикӣ ғалат навишта шавад, барнома ба таври худкор дар зери он хати сурх мекашад ва шакли дурусти онро пешниҳод мекунад. Ин барномаро дар забони русӣ “Правописание” меноманд ва ҳоло онҳое, ки бо забони русӣ кор мекунанд, аз ин барнома зиёд истифода мебаранд.
Ҳанӯз чанд сол пеш бархе фарҳангиён ва фаъолони ҷомеаи шаҳрвандӣ ба масъулин, аз ҷумла Кумитаи забон ва ислоҳот пешниҳод карда буданд, ки чунин як барномаро роҳандозӣ кунанд.
Чанд сол боз Кумитаи забон ва истилоҳот аз таҳия шудани барномаи мазкур хабар медиҳад, вале он то ҳол оммавӣ нашудааст. Моҳи августи соли 2022 дар Кумитаи забон ва истилоҳот гуфта буданд, ки барнома дар арафаи Рӯзи забони давлатии Тоҷикистон (5-уми октябр) дастраси корбарон мегардад. Моҳи феврали соли 2024 бошад, дар ин ниҳод иттилоъ доданд, ки “Ислоҳнигорӣ” то ҷашни Наврӯз фаъол мешавад.
