Дар пайи оғози санҷиши телефонҳои мусофирон дар метрои Маскав, намояндагии Вазорати меҳнат ва муҳоҷирати Тоҷикистон дар Русия аз муҳоҷирони тоҷик хостааст, ки “қонунгузории кишвари иқоматро риоя кунанд” ва нисбат ба ин қарор “монеа эҷод накунанд”.

Сар аз 4-уми феврали соли равон дар метрои шаҳри Маскав ба таври интихоби телефони мобилии мусофирон санҷида мешавад. Ин тасмим дар доираи қоидаҳои нави бехатарии Вазорати нақлиёти Русия гирифта шудааст.

Намояндагии Вазорат навиштааст, ки тибқи ин фармон “санҷиши дастгоҳҳои аудиоӣ ва видеоӣ, телефонҳои мобилӣ ва компютерҳои фардӣ тавассути фаъол гардонидан ва санҷиши қобилияти кории онҳо анҷом дода мешавад”.

“Дар сурати гузаронидани санҷиш аз ҷониби хадамоти амнияти метро, ба кормандони масъул дар иҷрои уҳдадориҳои хизматии онҳо монеа эҷод накунанд”, – навишт Намояндагӣ.

Метрои Маскав гуфтааст, ки санҷиши телефонӣ "дар ҳолати зарурӣ" илова ба чораҳои амниятии мавҷуда истифода мешавад, навиштааст “РБК”.

Чунин қоида аллакай дар Санкт-Петербург амал мекунад. Кирилл Поляков, муовини роҳбари Санкт-Петербург гуфтааст, ки аз сокинон хоҳиш кардааст, ки онҳоро “дарк кунанд”.

Мақомоти Русия ин ҳама тадбирҳоро ба “чораҳои бехатарии амниятӣ” рабт медиҳанд. 

Ёдовар мешавем, ки тайи ду соли охир, махсусан пас аз ҳамлаи террористӣ ба толори консертии “Крокус Сити Холл” дар марти соли 2024, мақомоти Русия натанҳо ҳазорҳо шаҳрванди Тоҷикистонро аз ин кишвар ихроҷ карданд, балки “рӯйхати сиёҳ”-и муҳоҷиронро ҳам тартиб дода, ба даҳҳо қонуни амалкунанда тағйирот ворид карданд, ки будубоши муҳоҷиронро дар ин кишвар сахттар мекунад.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Дар “Роҳнамои довталаб”, ки ҳар сол Маркази миллии тестӣ (ММТ) нашр мекунад, ҳуҷҷатсупорӣ барои дохилшавӣ ба Донишкадаи исломӣ танҳо барои мардҳо пешбинӣ шудааст. Масъулини ММТ ҳам ин нуктаро тасдиқ карданд, аммо ректори ин донишкада мегӯяд, “барои қабули духтарон ҳеҷ табъизе вуҷуд надорад”.

Дар “Роҳнамои довталаб” зикр мешавад, ки “…ихтисосҳоро аз Донишкадаи исломии Тоҷикистон ба номи Имоми Аъзам Абӯҳанифа Нуъмон ибни Собит фақат мардон интихоб карда метавонанд”.

Аммо далели манъи ҳуҷҷатсупории занон дар ин ихтисосҳои Донишкадаи исломӣ зикр намешавад.

ИЗОБРАЖЕНИЕ

Абдулбосит Шодиниё, муовини аввали раиси ММТ рӯзи 27-уми январ зимни нишасти матбуотӣ дар посух ба суоли хабарнигори “Азия-Плюс” гуфт, ки солҳост духтарон аз ҳаққи ҳуҷҷатсупорӣ ба Донишкадаи исломӣ маҳрум шудаанд.

“Тибқи тартибе, ки ба ММТ пешниҳод гардидааст, ба Донишкадаи исломӣ танҳо писарон қабул карда мешаванд. Аз ин лиҳоз, на дар давраи бақайдгирӣ ва на дар давраи имтиҳонсупорӣ ягон духтар на аз қайд гузаштааст ва имтиҳон супоридааст. Албатта, ин кор аз ҷониби муассисаи таълимӣ дар ҳамкорӣ бо  мақомоти болоӣ мешавад. Тақрибан 4 ё 5 сол шуд, ки  чунин тартиб ҷорӣ мебошад”,-гуфт Шодиниё.

Аммо ӯ ҳам сабаби муайян шудани чунин тартибро шарҳ надод ва ҳам аз “мақомоти болоӣ” ном набурд.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Абдулбосит Шодиниё

Дар ҳамин ҳол, Абдуалим Аҳтамзода, ректори тозатаъини Донишкадаи исломӣ рӯзи 2-юми феврал зимни нишасти матбуотии Кумитаи дин, танзими анъана ва ҷашну маросим гуфт, соли таҳсили 2025 – 2026 ягон духтар ба ин муассиса дохил нашудааст.

Ба қавли ӯ, ҳоло дар донишкада 29 духтар дар шӯъбаи ғоибона таҳсил мекунанд, ки ҳамаашон солҳои қаблӣ ба муассиса дохил шудаанд.

Ӯ маҳдудияти дохилшавии духтарон ба Донишкадаи исломиро рад карда, гуфт, ки “барои қабули духтарону писарон ҳеҷ табъизе вуҷуд надорад”.

“Дари донишкада ҳамеша боз ҳасту боз мемонад. Касе ки ба Донишкадаи исломӣ ҳуҷҷат месупораду довталаб аст, қабул мешавад. Ҳеҷ табъизе ҳам вуҷуд надорад”, – гуфт Аҳтамзода.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Абдуалим Аҳтамзода

Пештар аз ин Нусратулло Зокирзода, ректори ҳамакнун собиқи Донишкадаи исломӣ ҳам ба Азия-Плюс гуфта буд, ки дар қабули духтарон ягон маҳдудият гузошта нашудааст. Номбурда таъкид карда буд, ки раванди қабул ба донишкада тавассути ММТ ба роҳ монда шудааст ва барои ҳуҷҷат супоридани духтарон маҳдудият нест.

Бар пояи маълумоте, ки моҳи ноябри соли 2025 Нусратулло Зокирзода гуфта буд, “дар ин донишкада ҳамагӣ 12 духтар дар шуъбаи ғоибона таҳсил мекунанд ва ҳеҷ маҳдудияте дар таҳсили онҳо нест”. Аммо ӯ омили адами дунишҷӯдухтарон дар бахши рӯзонаи ин донишкадаро шарҳ надод.

То соли 2018, замоне ки дар Тоҷикистон ба қонуни озодии виҷдон ва иттиҳодияҳои динӣ тағйирот ворид ва таълими динӣ дар масҷиду назди рӯҳониёни маҳалла манъ ва ба дӯши ниҳодҳои омӯзишии давлатӣ ва назди волидайн вогузор шуд, теъдоди духтарон дар ин донишкада 250 нафарро ташкил мекард.

Ҳоло дар Тоҷикистон танҳо дар Донишкадаи исломӣ метавон таҳсили динӣ кард. Барои таҳсили ғайрирасмӣ муҷозот пешбинӣ шудааст.

Ёдовар мешавем, ки Донишкадаи исломии Тоҷикистон соли 1997 таъсис шудааст. То соли 2007 ҳамчун муассисаи мустақил фаъолият мекард ва баъдан ба ихтиёри Вазорати маориф ва илм гузашт. Соли гузашта бошад, соҳиби бинои наву боҳашамате шуд, ки дар расми ифтитоҳи он раисҷумҳур ҳузур дошт.

Дар Telegram, Facebook, Instagram бо мо бимонед.

Аз 5-уми феврали соли равон насби дурбинҳои назоратӣ ба “Шаҳри бехатар” дар Бохтар, маркази вилояти Хатлон оғоз мешавад. Дар ин бора Абдумаҷид Муминзод, раиси ин шаҳр рӯзи 4-уми феврал дар нишасти хабарӣ иттилоъ дод.

“Вақтҳои охир дар роҳҳои шаҳр ҳолатҳои тамбашавӣ ба назар мерасад. Аз ин хотир, мо тасмим гирифтем бо дастгирии ҳукумати кишвар дурбинҳо мушоҳидавӣ насб карда, шаҳрро ба хадамоти “Шаҳри бехатар” пайваст кунем”, – илова кард ӯ.

Ба гуфтаи Муминзод, корҳои омодасозӣ, аз ҷумла кашидани хатҳои уфуқӣ, насби аломатҳои роҳ ва насби дурбинҳо то 1 сол идома хоҳад кард. Ба таъкиди ӯ, ҳамаи роҳҳои шаҳр – аз даромадгоҳҳо то кӯчаҳои дохилӣ, ба “Шаҳри бехтар” пайваст мешаванд.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Абдумаҷид Муминзод

Ба иттилои раиси шаҳр, корҳои насбкунии дурбинҳоро як ширкати ватанӣ анҷом медиҳад. Ин дар ҳолест, ки соли 2024 як манбаъ аз ҳукумати Бохтар ба “Азия-Плюс” гуфта буд, барои роҳандозии ин лоиҳа як ширкати қазоқистонӣ масъул гардидааст, аммо аз зикри номи ширкат худдорӣ кард. Танҳо гуфта буд, “ин ширкат алакай дар чанде аз шаҳрҳои бузурги Ӯзбекистон чунин лоиҳаро роҳандозӣ кардааст”.

Хабари насби дурбинҳо “Шаҳри бехатар” дар маркази маъмурии вилояти Хатлон соли 2024-ум расонаӣ шуда буд. Он замон аз ҳукумати вилояти Хатлон ба “Азия-Плюс” гуфта буданд, ки барои амалисозии ин лоиҳа бо шарикони рушд ёддошти ҳамкорӣ ба маблағи то 18 миллион доллар ба имзо расидааст.

“Шартномаи мазкур барои ҷорӣ намудани назорати ҳаракати воситаҳои нақлиёт, низоми идоракунии видеоӣ, васли таҷҳизоти видеоӣ барои нақлиёти кормандони милитсия ва дигар тадбирҳои бехатарӣ дар шаҳр пешбинӣ шудааст”, – гуфт ҳамсӯҳбати мо.

Қаблан раиси шаҳри Бохтар гуфта буд, ки дурбинҳои “Шаҳри бехатар” дар пайдо кардани ҷинояткорон низ кӯмак мерасонанд.

Бояд гуфт, ки дурбинҳои “Шаҳри бехатар” ҳоло дар шаҳрҳои Душанбе ва Хоруғ насб шудаанд. Дар шаҳри Хуҷанд бошад, моҳи майи соли 2023 лоиҳаи “Шаҳри бехатар” таҳия ва барои иҷрои он бо ширкати чинӣ созишнома ба имзо расида, вале то ҳол ба кор шурӯъ накардааст.

Ҳадаф аз татбиқи лоиҳа назорати ҳаракати нақлиёт, пешгирии садамаву қонунвайронкуниҳо ва ҳодисаҳои нохуш арзёбӣ мешавад. Ҳар сол аз ҳисоби ҷаримаи қоидавайронкунҳову қонуншиканҳо тавассути ин низом миллионҳо сомонӣ ба буҷети давлат ворид мешавад. Бархе ронандагон аз ҳолатҳои коррупсионӣ низ дар кори ин низоми назоратӣ шикоят мекунанд.

“Шаҳри бехатар” дар Душанбе чӣ гуна кор мекунад? Дар ин матлаби “Азия-Плюс” мутолиа кунед.

Дар Telegram, Facebook, Instagram бо мо бимонед.

Раҳим Саидзода, вазири маорифи Тоҷикистон дигарбора гуфт, ки ҷамъоварии маблағ аз хонандаҳо барои таъмир ва дигар эҳтиёҷоти мактаб ва обунаи иҷбории омӯзгорон ба нашрияҳои ғайрисоҳавӣ қатъиян манъ аст. 

Ӯ рӯзи 30-юми январ дар нишасти хабарӣ афзуд, қонун “Дар бораи мақоми омӯзгор” талаби маблағ ва обунаро манъ кардааст ва ин ниҳод, “ҷиҳати иҷрои он ба ҳукуматҳои маҳаллӣ ва шуъбаҳои маориф" мактуб ирсол кардааст.

Вазир дар посух ба саволи хабарнигорон гуфт, ки дар ҳолати ғайриқонунӣ ҷамъ кардани маблағ дар мактабҳо сокинон метавонанд ба Вазорати маориф ва илм муроҷиат кунанд.

“Ҳар рӯзи шанбе қабули вазири маориф мешавад, марҳамат муроҷиат кунед. Танҳо хоҳиш мекунам, мушаххас гӯед, ки дар куҷо ғайриқонунӣ ҷамъоварии маблағ сурат мегирад, мо ҳатман нисбаташ чораҷӯӣ мекунем… Аз волидайни хонандаҳо маблағ ситонидан дар мактабҳо қатъиян манъ аст”, – таъкид кард Саидзода.

ИЗОБРАЖЕНИЕ Раҳим Саидзода

Вазири маориф соли гузашта низ гуфта буд, ки барои таъмир ҷамъ кардани маблағ манъ аст, “аммо тибқи низомномае, ки дар мактабҳо ҳаст, шахсони алоҳида ё ки эҳсонкор ҳуқуқи пешниҳоди маблағҳоро барои таъмир доранд”.

Вале бо ин вуҷуд ҳар сол, махсусан дар моварои анҷоми соли хониш масъалаи талаби пул барои таъмири мактаб доғ мешавад. Инчунин, шикоятҳо аз талаби пули моҳона дар мактабҳо зуд-зуд ба шабакаҳои иҷтимоӣ роҳ меёбанд.

“Обуна ба нашрияҳои соҳавӣ манъ нест”

Ҳамчунин, вазири маориф дар баҳси обуна кардани омӯзгорон ба нашрияҳо гуфт, “ғайр аз нашрияҳои соҳавӣ ба дигар намуди нашрияҳо обуна шудан мумкин нест”.

“Мумкин дар баъзе ҳолатҳо бошанд, маҷбур (обуна, аз идора) кардан. Ман аз ҳамаи мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатие, ки дар ин самт корбарӣ мекунанд, эҳтиромона хоҳиш мекунам, ки нисбати омӯзгор, қонуне, ки дар нисбати мақоми омӯзгор қабул шудааст риоя карда шавад”, – таъкид кард вазири маориф.

Дар ҳамин ҳол вазир дар нишасти матбуотӣ нагуфт, ки обуна ба нашрияҳои соҳавии вазорати маориф иҷборӣ аст ё ихтиёрӣ.

Вале аз Вазорати маориф ва илми Тоҷикистон ба "Азия-Плюс" гуфтанд, ки "омӯзгорон дар масъалаи обуна ба нашрияҳои соҳавӣ озод буда, обунаи онҳо ба рӯзномаву маҷаллаҳои соҳавӣ танҳо ба таври ихтиёрӣ сурат мегирад".

Баҳси ҷалби иҷбории омӯзгорон барои обуна шудан ба нашрияҳо дар Тоҷикистон солҳост расонаӣ мешавад. Бархе омӯзгорон  дар шабакаи иҷтимоӣ навиштаанд, ки ҳар сол оғози нави хониш иҷборан барои обуна шудан ба нашрияҳо, махсусан расмӣ-давлатӣ ҷалб мешаванд ва аз онҳо аз 400 то 556 сомонӣ пули обуна талаб карда мешавад.

Бояд гуфт, тибқи қонун “Дар бораи мақоми омӯзгор” ҷалби омӯзгорон ба обунаи рӯзномаю маҷаллаҳо, хариду фурӯши либоси мактабӣ, даъват ба хизмати ҳарбӣ, ҷамъоварии маблағҳо барои андозҳо, фурӯши чиптаҳои чорабиниҳои фарҳангӣ ва фароғатӣ, фаъолияти кишоварзӣ ва ғайра манъ аст.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Лоиҳаи “Аудиокитоб” бо Субҳон Ҷалилов ба хондани асари "Таърихи инқилоби Бухоро"-и Садриддин Айнӣ, Қаҳрамони Тоҷикистон оғоз кард. Дар нашри навбатӣ, қисми нуздаҳуми ин асари таърихиро манзури ҳаводорони китоб мешавад.

Ҳадафи лоиҳаи “Аудиокитоб” бо Субҳон Ҷалилов сабти китобҳои савтӣ ва пешниҳоди он ба хонандаву шунавандааш тавассути радио, сомона ва саҳифаҳои худ дар шабакаҳои иҷтимоӣ ва ба ин васила тарғиби ҷомеа ба мутолиаи китоб мебошад.

Қаблан, лоиҳаи “Аудиокитоб” ҳикояҳо аз “Маснавии маънавӣ”-и Ҷалолиддини Балхӣ, “Дардҳои гиреҳхӯрда”-и Иноят Насриддин, ҳикояҳои Антон Чехов, романи “Киштии Нӯҳ” ва маҷмӯи ҳикояҳои Юнус Юсуфиро дар шакли савти манзури хонандагон ва шунавандагон карда буд.

Ин бор таҳиякунандагони лоиҳа ба хондани асари таърихии "Таърихи инқилоби Бухоро"-и Садриддин Айнӣ, Қаҳрамони Тоҷикистон оғоз карданд.

Китобҳои савтӣ ҳамарӯза тариқи радиои “Азия-Плюс” пахш мегардад ва ровии он Субҳон Ҷалилов, рӯзноманигор ва директори барномавии радиои “Азия-Плюс” аст.

Cабти китобҳои савтиро аз саҳифаи “Телеграм”-и бахши тоҷикии хабаргузорӣ метавонед гӯш кунед.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.