Ширкати канадагии Tethys Petroleum нисбати ду шариконаш бо даъвои рӯёнидани 10,1 млн. доллари ИМА аз онҳо дар лоиҳаи Бохтар (Bokhtar Operating Company) ба Додгоҳи байналмилалии ҳакамӣ муроҷиат кардааст.
Дар маълумоти дар сомонаи Tethys Petroleum дар ин робита интишоршуда зикр мегардад, ки шарикони ширкат дар Тоҷикистон – Total-и Фаронса ва Корпоратсияи милли нафту гази Чин (СNPC) дар Додгоҳи байналмилалии ҳакамӣ нисбати Tethys мурофиа роҳандозӣ намудаанд.
Дар ин робита, қайд мешавад дар маълумот, ширкат бо даъвои муқобили даъво алайҳи шарикони худ муроҷиат намуда, тақозо намудааст, ки аз онҳо ба нафъи худаш 10,1 млн. доллари ИМА рӯёнида шавад.
Қобили зикр аст, ки 19 майи соли равон ширкатҳои Total ва СNPS нисбати ширкати «Кӯлоб Петролеум Лимитед» (ширкати фаръии Tethys Petroleum) бо даъвои рӯёнидани 9 млн. доллари ИМА аз он бинобар сабаби иҷро накардани уҳдадориҳои молиаш (ҷамъи хароҷоти судӣ зимни мурофиа) ба Додгоҳи байналмилалии ҳакамӣ шикоят бурданд.
Ширкати Tethys Petroleum Limited аз соли 2008 дар Тоҷикистон фаъолият дорад. Ахири моҳи июли соли 2012 раҳбарияти ширкат изҳор дошт, ки дар ҷараёни баргузории корҳои иктишофи геологӣ дар кони Бохтар «захираҳои хеле бузург»-и нафту газ дарёфт шуданд.
Коршиносони ширкат ин захираҳоро бидуни омили хавф 27,5 млрд. баррел нафт арзёбӣ карданд, ки 69%-аш ба газ ва 31%-аш ба нафт ва конденсати газӣ рост меояд. Пас аз ин изҳорот ба захираҳои нафту газ дар Тоҷикистон ширкатҳои маъруфи ҷаҳон ба монанди CNPC ва Total таваҷҷуҳ зоҳир намуданд.
Моҳи июли соли 2013 Tethys , Total ва CNPC дар бораи пешниҳоди ҳиссаи иштирок Шартнома ба имзо расонида, мутобиқи он ҳар кадоме аз тарафҳо ба сеяки ҳиссаи иштирок (33,335%) дар Созишномаи Бохтар оид ба тақсими маҳсулот соҳиб шуд. Созишномаи Бохтар оид ба тақсими маҳсулот майдони ҳудуди 35 ҳазор метри мураббаъ дар минтақаи ҷанубу ғарби Тоҷикистонро дар бар мегирад.
Моҳи сентябри соли гузашта Total ва СNPS аз Tethys Petroleum Limited-и Канада талаб карданд, ки ки ширкати канадагӣ аз Созишномаи Бохтар оид ба фаъолияти муштарак хориҷ шавад.
Огоҳиномаи фиристодаи ширкатҳои CNPC ва Total бар он асос ёфтааст, ки Tethys ба санаи 9 октябр пардохт аз рӯи лоиҳа дар моҳи сентябрро дар ҳаҷми тақрибан 1,28 млн. доллари ИМА ва моҳи октябр ба маблағи ҳудуди 780 ҳазор доллари ИМА-ро анҷом надодааст.
Дар ин огоҳинома аз шарикони Tethys комилан хориҷ шудани Kulob Petroleum Limited (ширкати фаръии Tethys) аз Созишнома дар бораи фаъолияти муштарак ва ҳамчунин ба ихтиёри ин ширкатҳо супурдани тамоми ҳисса дар лоиҳаи «Бохтар» тақозо шудааст.
Дар ҳамин ҳол, Tethys дар маълумоти худ таъкид месозад, ки барои ҳимояи манфиатҳои худ дар лоиҳаи коркарди кони «Бохтар» аз тамоми имконоту талошҳои аз нигоҳи тиҷоратӣ қобили қабул истифода хоҳад кард.
Моҳи январи соли ҷорӣ сардори Саридораи геологияи назди ҳукумати Тоҷикистон Мурод Хол зимни нишасти хабарӣ дар ин робита изҳор намуда буд, ки тӯли 7 соли корҳо аз рӯи лоиҳаи Бохтар ягон натиҷаи муайян ҳосил нашуд.
“Давоми ҳамин сол онҳо бояд 25%-и майдонҳои нафту газдорро ба ҳукумат баргардонанд”, – гуфт ӯ, вале аз шарҳи ҷузъиёти дигари ин масъала худдорӣ варзида қайд кард: “Вақте гуфта мешавад, ки фаъолияти ширкат ғайриқаноатбахш арзёбӣ мешавад, ин посух ба ҳамаи пурсишҳост”.
