Соли 2025 танҳо тариқи Фурудгоҳи байналмилалии Душанбе ҷасади 1 ҳазору 585 шаҳрванди Тоҷикистон аз кишварҳои хориҷа, махсусан Русия  ба кишвар оварда шудааст. Ин теъдод назар ба соли 2024-ум 430 тобут ё 37% бештар аст.

Дар ин бора дар ҳисоботи солонаи Фурудгоҳи байналмилалии Душанбе зикр шудааст. Маълум нест, ки ин ҷасадҳоро аз кадом кишварҳо овардаанд. Вале ҳамасола садҳо шаҳрванди Тоҷикистон, ки дар Русия кору зиндагӣ мекунанд, дар пайи ҳаводиси табиӣ ба ҳалокат мерасанд ва ё аз сӯи маллитгароёни рус кушта ва ҷасади онҳо ба ватан оварда мешавад.

Масъулини Оҷонсии ҳавонавардии Тоҷикистон омори интиқоли ҷасадҳо дар кулли кишварро нагуфтанд.

Дар ҳамин ҳол, Радиои Озодӣ навиштааст, ки дар ин муддат тариқи Фурудгоҳи байналмилали Кӯлоб 38 тобутро ба ватан овардаанд, ки дар муқоиса ба як сол пеш 24 адад камтар аст.

Маълум нест, ки дар соли гузашта теъдоди тобутҳое, ки тариқи фурудгоҳои шаҳрҳои Хуҷанд ва Бохтар ва аз роҳи заминӣ ба Тоҷикистон оварда шудаанд, чӣ қадар аст.

Бояд гуфт, ҳар сол тобути даҳҳо шаҳрванди Тоҷикистонро аз дигар кишварҳо ба ватан меоранд, ки аксарияти онҳо ҷасади муҳоҷирони тоҷики дар Русиябуда ҳастанд. Бештари вақт сабаби марги онҳо тасодуф дар сохтмон, беморӣ, куштор ва садама гуфта мешавад.

Аз ҷумла, ду ҳафта пеш ҷасади се узви оилаи тоҷикро, ки дар Русия аз бӯйи газ ба ҳалокат расида буданд, ба Тоҷикистон оварда дар зодгоҳашон деҳаи Шедруди ҷамоати деҳоти Заргари ноҳияи Кӯшониён ба хок супориданд.

Пештар аз ин пайкари хунолуди Қобилҷон Алиеви 10-соларо, ки рӯзи 16-уми декабр дар мактабе дар вилояти Маскав аз сӯйи шаҳрванди 15-солаи Русия бо корд ва бар пояи нафрати миллӣ кушта шуд, ба Тоҷикистон оварда, дар зодгоҳаш, ноҳияи Шаҳринав ба хок супурданд.

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Дар Тоҷикистон як ширкати нави ҳавопаймоӣ бо номи “Шохин Эйр” сабти ном шуда, дар Фурудгоҳи байналмилалии Душанбе дафтари корь ва ангар дорад ва он ҷо фаъолият мекунад. Дар ин бора Ҳабибулло Назарзода, роҳбари Оҷонсии ҳавонавардии кишвар имрӯз, 28-ум январ зимни нишасти хабарӣ иттилдоъ дод.

Ӯ гуфт, “Шоҳин Эйр” ширкати ҳавопаймоии хусусӣ мебошад, вале дар бораи ба кӣ таалуқ доштани ширкат маълумот надод.

Назарзода гуфт, ки ин ширкати ҳавопаймоӣ чор моҳ пеш ба қайд гирифта шуда, дар ҳоли ҳозир бо мақсади харидории ҳавопаймоҳо бо ширкатҳои истеҳсолкунанда музокирот мебарад.

“Ин ширкат ҳоло дорои чархболҳо мебошад, ки дар фурудгоҳи Душанбе қарор доранд. Ҳамчунин, моҳи август ба ангари “Шоҳин Эйр” як ҳавопаймои L-410 ворид мешавад. Айни замон “Шоҳин Эйр” ва Оҷонсии ҳавонавардӣ бо ширкати ҳавопаймосози “Airbus” музокирот мекунанд”, – гуфт Назарзода.

Як намояндаи ширкат ба "Азия-Плюс" гуфт, ки номи расмии ширкат "Шоҳин Эйрлайн" аст.

Бояд гуфт дар Тоҷикистон ду ширкати ҳавопаймоии “Сомон Эйр” ва “Тоҷик Эйр” фаъолият мекунанд, ки дар фурудгоҳ ангари ҳавопаймоии худро доранд. Ҳоло танҳо ширкати ҳавопаймоии “Сомон Эйр” тавассути шаш ҳавопаймои “Boeing 737 Next-Generation” аз Тоҷикистон ба 25 самти Аврупо, Осиё ва Ховари Миёна парвоз мекунанд.

Моҳи ноябри соли гузашти ширкати ҳавопаймоии “Сомон Эйр” барои хариди то 14 ҳавопаймои каммасрафи “787 Dreamliner” ва “737 MAX” бо ширкати амрикоии “Боинг” созишнома имзо карда буд.  

Ширкати миллии “Тоҷик Эйр” бошад аз соли 2019 инҷониб бо сабаби мушкилоти молӣ дар сатҳи байналмилалӣ парвоз анҷом намедиҳад. Тобистони соли гузашта ин ширкат эълон кард, ки ду ҳавопаймои ширкати “Skyroad Leasing”-и Литва, ки зери ҳабс қарор доштанд, ба моликияти ширкати “ТоҷикЭйр” гузаштаанд.

Парвиз Шодмонзода, мудири кулли ширкати “Тоҷик Эйр” гуфта буд, бо гузаштани ду ҳавопаймо ба ихтиёри Тоҷикистон ба ин ширкат “имкон медиҳад, ки ба парвозҳои байнулмилалӣ бидуни маҳдудият идома диҳад”. Аммо бо гузашти беш аз шаш моҳ ҳанӯз ин ширкат парвозҳои байналмилалии худро оғоз накардааст. 

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.

Ҳабибулло Назарзода, раҳбари Оҷонсии ҳавонавардии кишвар инҳисор ё “монополия”-и як ширкат дар фурӯши маводи сӯхти ҳавопаймоҳо дар Тоҷикистонро рад карда гуфт, ки соли равон ба се ширкати дигар иҷозаи воридоту фурӯши ин навъи сӯзишворӣ додаанд.

То кунун сӯхти ҳавонавардиро дар Тоҷикистон танҳо як ширкат – ҶСК “Ширкати таъминоти сӯзишворӣ” таъмин мекард.

Раҳбари Оҷонсии ҳавонавардӣ, имрӯз, 28-уми январ зимни нишасти матбуотӣ гуфт, ки ҳоло бо шумули се ширкати нав шумораи ширкатҳое, ки ба воридот ва фурӯши маводи сӯхти ҳавопаймоҳо машғуланд ба 4 адад расонида шудааст. 

Ӯ номи ин ширкатҳоро нагуфт ва танҳо зикр кард, ки “ҳоло корҳои таъмирӣ дар яке аз ин ширкатҳои сӯзишворӣ дар дохили Фурудгоҳи байналмилалии Душанбе идома дорад”.

Раиси Оҷонсии ҳавонавардӣ дар вокуниш ба шикояти Умут Аҷар, сафири Туркия дар Тоҷикистон, ки аз қиммат будани нархи сӯзишворӣ дар Фурудгоҳи Душанбе нигаронӣ карда буд, гуфт, ки як ҳафтаи охир нархи маводи сӯхти ҳавопаймо то 18% поин бурда шудааст.

“Як ҳафта пеш нархи сӯзишворӣ аз $2100 ба $1780 поин бурда шуд”, – гуфт ӯ.

Сафири Туркия дар Тоҷикистон ҳанӯз охири моҳи августи соли гузашта дар муроҷиати худ гуфта буд, ки ширкати ҳавопаймоии “Туркиш-Эйрлайнз” барои ҳар тонна сӯзишворӣ дар Душанбе 1780 доллар пардохт мекунад. Ӯ нархи сӯзишвории ҳавопаймо дар Душанберо гаронтарин дар ҷаҳон хонда буд.

“Нархи билетҳои ҳавопаймоӣ арзон шуд”

Тибқи иттилои Ҳабибулло Назарзода, соли гузашта нархи билети ширкатҳои ҳавопаймоии ватанӣ ва хориҷӣ дар Тоҷикистон 25–30% арзон шудааст.

Ӯ гуфт, ки коҳиши нархи билет ба далели ироаи 40% тахфифи фурудгоҳҳо ба ширкатҳои ҳавопаймоӣ, инчунин, афзоиши шумораи парвозҳо дар доираи сиёсати “Осмони боз” имконпазир шудааст.

Ӯ дар посух ба суоли хабарнигорон оиди дар фаслҳои баҳору тирамоҳ боло бурдани нархи билет ба Русия гуфт, ки “дар ин самт низ то 15-20% дар нархҳо тахфиф гузошта шудааст”

“Дар фурудгоҳҳои байналмилалии кишвар шуъбаи назорат ва сифат таъсис дода шудааст, ки самти чиптафурӯширо назорат бурда, ба муроҷиати муосфирон оиди нархи билет расидагӣ мекунад. Дар ҳолати беасос боло бурдани нархи билет иҷозатномаи ҳамон нуқтаи фурӯши билет бекор карда мешавад”,-гуфт Назарзода.

Ӯ ба таври мисол гуфт, ки нархи билет дар масири Душанбе-Санкт-Петербург аз 2300 ба 1700 сомонӣ ва дар масири Душанбе-Маскав аз 2850 ба 1345 сомонӣ поин карда шудааст.

Дар ҳамин ҳол ҳамасола муҳоҷироне, ки ба Русия сафар мекунанд аз баланд будани нархи билет ба шаҳрҳои ин кишвар нигаронӣ мекунанд. Мақомот боло будани нархи билетро ба “қиммати сӯзишвории ҳавопаймо” рабт медоданд. 

Дар Telegram, Facebook ва Instagram бо мо бимонед.